DenizAksoy
Kayıtlı Kullanıcı
İstiğfar, Allah'tan bağışlanma dilemektir ve Arapça "ğ-f-r" kökünden gelen bu kelime, örtmek ve korumak anlamlarını taşır. Nasıl yapıldığına gelince: dil ile "Estağfirullah" demek istiğfarın en temel biçimidir. Kişi içtenlikle ve Allah'a yönelerek bu sözü söylediğinde istiğfar etmiş olur. Bunun yanı sıra kalbin pişmanlık duyması ve günahı tekrarlamamaya niyet etmek, istiğfarın ruhunu oluşturan unsurlardır.
"Estağfirullah" demek yeterli olmakla birlikte, Hz. Peygamber'den (sav) rivayet edilen daha kapsamlı bir istiğfar duası da vardır: "Seyyidü'l-İstiğfar" yani istiğfarların efendisi olarak nitelendirilen dua. Buhârî'nin Sahih'inde yer alan bu dua, Hz. Şeddad b. Evs'ten rivayet edilmiştir.
Arapça:
اللَّهُمَّ أَنْتَ رَبِّي لَا إِلَهَ إِلَّا أَنْتَ خَلَقْتَنِي وَأَنَا عَبْدُكَ وَأَنَا عَلَى عَهْدِكَ وَوَعْدِكَ مَا اسْتَطَعْتُ أَعُوذُ بِكَ مِنْ شَرِّ مَا صَنَعْتُ أَبُوءُ لَكَ بِنِعْمَتِكَ عَلَيَّ وَأَبُوءُ لَكَ بِذَنْبِي فَاغْفِرْ لِي فَإِنَّهُ لَا يَغْفِرُ الذُّنُوبَ إِلَّا أَنْتَ
Okunuşu:
Allāhümme ente Rabbī lā ilāhe illā ente, halaktenī ve ene abdüke, ve ene alā ahdike ve va'dike mesteta'tü, eūzü bike min şerri mā sana'tü, ebūü leke bini'metike aleyye, ve ebūü leke bizenbī, fağfir lī, feinnehū lā yağfirüz-zünūbe illā ente.
Anlamı:
"Allah'ım! Sen benim Rabbimsin. Senden başka ilah yoktur. Beni Sen yarattın. Ben Senin kulunum. Gücüm yettiğince Sana verdiğim söze ve ahdime sadık kalacağım. İşlediğim kötülüklerin şerrinden Sana sığınırım. Bana olan nimetini kabul eder, günahımı itiraf ederim. Beni bağışla. Zira günahları ancak Sen bağışlarsın."
Kaynağı: Buhârî, Daavât, 2.
İstiğfar için belirli bir vakit şartı yoktur; her an yapılabilir. Ancak Kur'an-ı Kerim'de ve hadislerde bazı vakitler özellikle öne çıkar. Âl-i İmrân suresinin 17. ayetinde "seher vakitlerinde istiğfar edenler" övülmüştür. Hz. Peygamber'in (sav) sabah namazından önce, yani seher vaktinde istiğfara önem verdiği bilinmektedir. Bu nedenle gece sonu ve sabah erken saatleri istiğfar için faziletli vakitler olarak değerlendirilir.
Abdest şartı da yoktur. Oturarak, yürürken, herhangi bir anda istiğfar edilebilir. Namaz sonrasında da istiğfar yaygın bir uygulamadır; Hz. Peygamber'in (sav) namazdan selam verdikten sonra üç kez "Estağfirullah" dediği Müslim'de yer almaktadır.
Belirli bir sayı için bağlayıcı bir nas yoktur; yani "şu kadar defa okunmazsa olmaz" gibi bir kural İslami kaynaklarda bulunmaz. Bununla birlikte Hz. Peygamber'in (sav) günde yetmiş ya da yüz kez istiğfar ettiğine dair rivayetler Buhârî ve Müslim'de geçmektedir. Bu rakamlar bir zorunluluk değil, istiğfarın sürekliliğine işaret eden bir örnek olarak değerlendirilmiştir.
Kullanıcılar zaman zaman "41 kez", "100 kez sabah akşam" gibi önerilere rastlayabilir. Bu tür sayıların büyük bölümünün sahih bir kaynağa dayanmadığını belirtmek gerekir. Hadislerde geçen yetmiş ve yüz rakamları ise bir emir değil, Hz. Peygamber'in kendi uygulamasını anlatan rivayetlerdir.
İstiğfar ve tevbe birbiriyle yakından ilişkili olmakla birlikte aynı şey değildir. İstiğfar, dil ile Allah'tan bağışlanma dilemektir. Tevbe ise daha kapsamlı bir kavramdır: pişmanlık duymayı, günahı bırakmayı, gücü yetiyorsa zararı telafi etmeyi ve bir daha yapmamaya azmetmeyi içerir. Alimlerin büyük çoğunluğu, tam anlamıyla geçerli bir tevbenin bu unsurları barındırması gerektiğini belirtmiştir.
Yani bir kişi "Estağfirullah" diyebilir ama kalben pişmanlık duymadan bunu söylüyorsa bu gerçek bir tevbe sayılmaz. İstiğfar, tevbenin dil ile ifade edilen boyutudur; ikisi birlikte olduğunda anlam kazanır.
Kul hakkı içeren günahlarda yalnızca istiğfar yetmez. Örneğin birine haksızlık edilmişse, bir emanet ihlal edilmişse ya da birisinin malı alınmışsa o kişiyle helalleşmek ve hakkı iade etmek gerekir. Bu tür günahlarda Allah'tan bağışlanma dilemek
"Estağfirullah" demek yeterli olmakla birlikte, Hz. Peygamber'den (sav) rivayet edilen daha kapsamlı bir istiğfar duası da vardır: "Seyyidü'l-İstiğfar" yani istiğfarların efendisi olarak nitelendirilen dua. Buhârî'nin Sahih'inde yer alan bu dua, Hz. Şeddad b. Evs'ten rivayet edilmiştir.
Arapça:
اللَّهُمَّ أَنْتَ رَبِّي لَا إِلَهَ إِلَّا أَنْتَ خَلَقْتَنِي وَأَنَا عَبْدُكَ وَأَنَا عَلَى عَهْدِكَ وَوَعْدِكَ مَا اسْتَطَعْتُ أَعُوذُ بِكَ مِنْ شَرِّ مَا صَنَعْتُ أَبُوءُ لَكَ بِنِعْمَتِكَ عَلَيَّ وَأَبُوءُ لَكَ بِذَنْبِي فَاغْفِرْ لِي فَإِنَّهُ لَا يَغْفِرُ الذُّنُوبَ إِلَّا أَنْتَ
Okunuşu:
Allāhümme ente Rabbī lā ilāhe illā ente, halaktenī ve ene abdüke, ve ene alā ahdike ve va'dike mesteta'tü, eūzü bike min şerri mā sana'tü, ebūü leke bini'metike aleyye, ve ebūü leke bizenbī, fağfir lī, feinnehū lā yağfirüz-zünūbe illā ente.
Anlamı:
"Allah'ım! Sen benim Rabbimsin. Senden başka ilah yoktur. Beni Sen yarattın. Ben Senin kulunum. Gücüm yettiğince Sana verdiğim söze ve ahdime sadık kalacağım. İşlediğim kötülüklerin şerrinden Sana sığınırım. Bana olan nimetini kabul eder, günahımı itiraf ederim. Beni bağışla. Zira günahları ancak Sen bağışlarsın."
Kaynağı: Buhârî, Daavât, 2.
İstiğfar Etmek İçin Özel Bir Zaman veya Şart Var mı?
İstiğfar için belirli bir vakit şartı yoktur; her an yapılabilir. Ancak Kur'an-ı Kerim'de ve hadislerde bazı vakitler özellikle öne çıkar. Âl-i İmrân suresinin 17. ayetinde "seher vakitlerinde istiğfar edenler" övülmüştür. Hz. Peygamber'in (sav) sabah namazından önce, yani seher vaktinde istiğfara önem verdiği bilinmektedir. Bu nedenle gece sonu ve sabah erken saatleri istiğfar için faziletli vakitler olarak değerlendirilir.
Abdest şartı da yoktur. Oturarak, yürürken, herhangi bir anda istiğfar edilebilir. Namaz sonrasında da istiğfar yaygın bir uygulamadır; Hz. Peygamber'in (sav) namazdan selam verdikten sonra üç kez "Estağfirullah" dediği Müslim'de yer almaktadır.
İstiğfar Kaç Defa Okunmalı?
Belirli bir sayı için bağlayıcı bir nas yoktur; yani "şu kadar defa okunmazsa olmaz" gibi bir kural İslami kaynaklarda bulunmaz. Bununla birlikte Hz. Peygamber'in (sav) günde yetmiş ya da yüz kez istiğfar ettiğine dair rivayetler Buhârî ve Müslim'de geçmektedir. Bu rakamlar bir zorunluluk değil, istiğfarın sürekliliğine işaret eden bir örnek olarak değerlendirilmiştir.
Kullanıcılar zaman zaman "41 kez", "100 kez sabah akşam" gibi önerilere rastlayabilir. Bu tür sayıların büyük bölümünün sahih bir kaynağa dayanmadığını belirtmek gerekir. Hadislerde geçen yetmiş ve yüz rakamları ise bir emir değil, Hz. Peygamber'in kendi uygulamasını anlatan rivayetlerdir.
Tevbe ile İstiğfar Arasındaki Fark Nedir?
İstiğfar ve tevbe birbiriyle yakından ilişkili olmakla birlikte aynı şey değildir. İstiğfar, dil ile Allah'tan bağışlanma dilemektir. Tevbe ise daha kapsamlı bir kavramdır: pişmanlık duymayı, günahı bırakmayı, gücü yetiyorsa zararı telafi etmeyi ve bir daha yapmamaya azmetmeyi içerir. Alimlerin büyük çoğunluğu, tam anlamıyla geçerli bir tevbenin bu unsurları barındırması gerektiğini belirtmiştir.
Yani bir kişi "Estağfirullah" diyebilir ama kalben pişmanlık duymadan bunu söylüyorsa bu gerçek bir tevbe sayılmaz. İstiğfar, tevbenin dil ile ifade edilen boyutudur; ikisi birlikte olduğunda anlam kazanır.
Günahların Türüne Göre İstiğfar Farklılaşır mı?
Kul hakkı içeren günahlarda yalnızca istiğfar yetmez. Örneğin birine haksızlık edilmişse, bir emanet ihlal edilmişse ya da birisinin malı alınmışsa o kişiyle helalleşmek ve hakkı iade etmek gerekir. Bu tür günahlarda Allah'tan bağışlanma dilemek
