DenizAksoy
Kayıtlı Kullanıcı
Kur'an'daki en faziletli dualar denildiğinde ilk akla gelenler arasında Fatiha Suresi, Ayetü'l-Kürsî ve iki Bakara Suresi'nin son iki ayeti yer alır; ancak bu liste bunlarla sınırlı değildir. Kur'an'ın birçok yerinde Hz. İbrahim'den Hz. Musa'ya, Hz. Yunus'tan Hz. Süleyman'a kadar peygamberlerin bizzat Allah'a yöneldiği dua cümleleri aktarılır. Bunların bir kısmı hadislerde de açıkça "faziletli" ya da "okunması tavsiye edilen" ifadesiyle anılmıştır. Dolayısıyla Kur'an'daki en faziletli duaları anlamak için hem Kur'an'ın kendi metnine hem de bu metni yorumlayan sahih hadislere birlikte bakmak gerekir.
Fatiha Suresi'nin dua olarak konumu burada ayrı bir ağırlık taşır. Namaz kılınan her rekâtta okunan bu sure, özünde Allah'a yöneliş, O'na hamd ve doğru yola iletilme talebidir. Bir hadiste Peygamberimiz (s.a.v.) Fatiha'yı "Kur'an'ın annesi" (Ümmü'l-Kur'an) olarak tanımlamış; başka bir rivayette ise "Göğün kapıları bu sure için açıldı" buyurmuştur. (Müslim, Salâtü'l-Müsâfirîn, 257) Bu vasfıyla Fatiha, hem bir sure hem de bütünüyle bir dua metnidir.
Kur'an, pek çok peygamberin Allah'a yöneldiği anları doğrudan aktarır ve bu duaların bir kısmı hadislerde özellikle vurgulanmıştır.
Hz. Yunus'un duası bu açıdan en çok tanınan örneklerden biridir. Balığın karnındayken okuduğu rivayet edilen dua Enbiya Suresi 87. ayette şöyle geçer:
Arapça:
لَا إِلَٰهَ إِلَّا أَنتَ سُبْحَانَكَ إِنِّي كُنتُ مِنَ الظَّالِمِينَ
Okunuşu:
Lâ ilâhe illâ ente subhâneke innî kuntu mine'z-zâlimîn.
Anlamı:
"Senden başka ilah yoktur. Seni tenzih ederim. Şüphesiz ben zalimlerden oldum."
Kaynağı: Enbiya Suresi, 87. ayet. Tirmizî'nin rivayetinde Peygamberimiz (s.a.v.) bu duanın kabul edildiğini ve sıkıntı içindeyken okuyanın da Allah'ın icabetiyle karşılaşacağını bildirmiştir. (Tirmizî, Deavât, 82)
Hz. İbrahim'in duası ise birden fazla ayette karşımıza çıkar. Bakara Suresi 201. ayette geçen şu dua, hem dünya hem ahiret iyiliğini birlikte talep eden kapsamlı bir yöneliştir:
Arapça:
رَبَّنَا آتِنَا فِي الدُّنْيَا حَسَنَةً وَفِي الْآخِرَةِ حَسَنَةً وَقِنَا عَذَابَ النَّارِ
Okunuşu:
Rabbenâ âtinâ fi'd-dünyâ haseneten ve fi'l-âhirati haseneten ve kınâ azâbe'n-nâr.
Anlamı:
"Rabbimiz! Bize dünyada da iyilik ver, ahirette de iyilik ver ve bizi ateş azabından koru."
Kaynağı: Bakara Suresi, 201. ayet. Enes b. Mâlik'ten gelen rivayete göre Peygamberimiz (s.a.v.) bu duayı çokça okumuştur. (Buhârî, Deavât, 55; Müslim, Zikir, 23)
Ayetü'l-Kürsî, Bakara Suresi'nin 255. ayetidir ve doğrudan bir dua cümlesi içermez; Allah'ın sıfatlarını ve mutlak egemenliğini anlatan bir beyandır. Bu nedenle teknik olarak bir "dua metni" değil, "dua gibi okunan faziletli bir ayet" şeklinde tanımlanması daha doğrudur.
Bununla birlikte hadislerde bu ayetin fazileti açıkça vurgulanmıştır. Peygamberimiz (s.a.v.) her namazın ardından Ayetü'l-Kürsî'yi okuyanın ölüm dışında hiçbir engelin onu cennetten alıkoyamayacağını bildirmiştir. (Nesâî, es-Sünenü'l-Kübrâ, 9928) Sabah-akşam okunması da tavsiye edilmiştir. (Ebû Dâvûd, Edeb, 100) Bu rivayetler nedeniyle Ayetü'l-Kürsî, Kur'an'daki en faziletli ayetler arasında gösterilmektedir.
Bakara Suresi'nin 285. ve 286. ayetleri, hadislerde özellikle öne çıkarılmış ve "Âmenerrasûlü" olarak da anılan bu bölüm gece uyumadan önce okunması tavsiye edilen ayetler arasında yer almıştır. Peygamberimiz (s.a.v.) şöyle buyurmuştur: "Her kim bir gece Bakara Suresi'nin son iki ayetini okursa bu ona yeter." (Buhârî, Fedâilü'l-Kur'an, 10; Müslim, Müsâfirîn, 255)
286. ayette geçen dua bölümü şu şekildedir:
Arapça:
رَبَّنَا لَا تُؤَاخِذْنَا إِن نَّسِينَا أَوْ أَخْطَأْنَا ۚ رَبَّنَا وَلَا تَحْمِلْ عَلَيْنَا إِصْرًا كَمَا حَمَلْتَهُ عَلَى الَّذِينَ مِن قَبْلِنَا ۚ رَبَّ
Fatiha Suresi'nin dua olarak konumu burada ayrı bir ağırlık taşır. Namaz kılınan her rekâtta okunan bu sure, özünde Allah'a yöneliş, O'na hamd ve doğru yola iletilme talebidir. Bir hadiste Peygamberimiz (s.a.v.) Fatiha'yı "Kur'an'ın annesi" (Ümmü'l-Kur'an) olarak tanımlamış; başka bir rivayette ise "Göğün kapıları bu sure için açıldı" buyurmuştur. (Müslim, Salâtü'l-Müsâfirîn, 257) Bu vasfıyla Fatiha, hem bir sure hem de bütünüyle bir dua metnidir.
Kur'an'da Geçen Peygamber Duaları
Kur'an, pek çok peygamberin Allah'a yöneldiği anları doğrudan aktarır ve bu duaların bir kısmı hadislerde özellikle vurgulanmıştır.
Hz. Yunus'un duası bu açıdan en çok tanınan örneklerden biridir. Balığın karnındayken okuduğu rivayet edilen dua Enbiya Suresi 87. ayette şöyle geçer:
Arapça:
لَا إِلَٰهَ إِلَّا أَنتَ سُبْحَانَكَ إِنِّي كُنتُ مِنَ الظَّالِمِينَ
Okunuşu:
Lâ ilâhe illâ ente subhâneke innî kuntu mine'z-zâlimîn.
Anlamı:
"Senden başka ilah yoktur. Seni tenzih ederim. Şüphesiz ben zalimlerden oldum."
Kaynağı: Enbiya Suresi, 87. ayet. Tirmizî'nin rivayetinde Peygamberimiz (s.a.v.) bu duanın kabul edildiğini ve sıkıntı içindeyken okuyanın da Allah'ın icabetiyle karşılaşacağını bildirmiştir. (Tirmizî, Deavât, 82)
Hz. İbrahim'in duası ise birden fazla ayette karşımıza çıkar. Bakara Suresi 201. ayette geçen şu dua, hem dünya hem ahiret iyiliğini birlikte talep eden kapsamlı bir yöneliştir:
Arapça:
رَبَّنَا آتِنَا فِي الدُّنْيَا حَسَنَةً وَفِي الْآخِرَةِ حَسَنَةً وَقِنَا عَذَابَ النَّارِ
Okunuşu:
Rabbenâ âtinâ fi'd-dünyâ haseneten ve fi'l-âhirati haseneten ve kınâ azâbe'n-nâr.
Anlamı:
"Rabbimiz! Bize dünyada da iyilik ver, ahirette de iyilik ver ve bizi ateş azabından koru."
Kaynağı: Bakara Suresi, 201. ayet. Enes b. Mâlik'ten gelen rivayete göre Peygamberimiz (s.a.v.) bu duayı çokça okumuştur. (Buhârî, Deavât, 55; Müslim, Zikir, 23)
Ayetü'l-Kürsî Dua mı, Ayet mi?
Ayetü'l-Kürsî, Bakara Suresi'nin 255. ayetidir ve doğrudan bir dua cümlesi içermez; Allah'ın sıfatlarını ve mutlak egemenliğini anlatan bir beyandır. Bu nedenle teknik olarak bir "dua metni" değil, "dua gibi okunan faziletli bir ayet" şeklinde tanımlanması daha doğrudur.
Bununla birlikte hadislerde bu ayetin fazileti açıkça vurgulanmıştır. Peygamberimiz (s.a.v.) her namazın ardından Ayetü'l-Kürsî'yi okuyanın ölüm dışında hiçbir engelin onu cennetten alıkoyamayacağını bildirmiştir. (Nesâî, es-Sünenü'l-Kübrâ, 9928) Sabah-akşam okunması da tavsiye edilmiştir. (Ebû Dâvûd, Edeb, 100) Bu rivayetler nedeniyle Ayetü'l-Kürsî, Kur'an'daki en faziletli ayetler arasında gösterilmektedir.
Bakara Suresi'nin Son İki Ayeti
Bakara Suresi'nin 285. ve 286. ayetleri, hadislerde özellikle öne çıkarılmış ve "Âmenerrasûlü" olarak da anılan bu bölüm gece uyumadan önce okunması tavsiye edilen ayetler arasında yer almıştır. Peygamberimiz (s.a.v.) şöyle buyurmuştur: "Her kim bir gece Bakara Suresi'nin son iki ayetini okursa bu ona yeter." (Buhârî, Fedâilü'l-Kur'an, 10; Müslim, Müsâfirîn, 255)
286. ayette geçen dua bölümü şu şekildedir:
Arapça:
رَبَّنَا لَا تُؤَاخِذْنَا إِن نَّسِينَا أَوْ أَخْطَأْنَا ۚ رَبَّنَا وَلَا تَحْمِلْ عَلَيْنَا إِصْرًا كَمَا حَمَلْتَهُ عَلَى الَّذِينَ مِن قَبْلِنَا ۚ رَبَّ