SelinKilic
Kayıtlı Kullanıcı
Peygamber Efendimiz Hz. Muhammed (sav), her sabah ve akşam belirli duaları okurdu; bu duaların büyük bölümü Kur'an'dan alınan ayetler, bir kısmı ise hadis kaynaklarında rivayet edilen sabah-akşam zikirleridir. Bunların başında İhlâs, Felak ve Nâs surelerini sabah ve akşam üçer kez okumak, Âyetü'l-Kürsî'yi her namazın ardından ve uyumadan önce okumak, "Subhânallahi ve bihamdihi" ile "Subhânallahi'l-azîm" zikirlerini günlük olarak tekrarlamak gelir. Bu uygulamaların tamamı Buhârî, Müslim ve Ebû Dâvûd başta olmak üzere güvenilir hadis kaynaklarında sabittir.
Peygamberimizin günlük duaları yalnızca belirli bir ihtiyaç için değil, hayatın her anına sindirilmiş bir bilinç hâliydi. Sabah gözlerini açtığında, yemeğe otururken, evden çıkarken, yatağa girerken; her geçişte bir dua vardı. Biz de bu duaları öğrenerek aynı bilinçle günü yaşayabiliriz.
Peygamberimizin sabah namazından sonra ve akşam namazından sonra İhlâs, Felak ve Nâs surelerini üçer kez okuduğu, Ebû Dâvûd ve Tirmizî'de Ukbe b. Âmir'den rivayet edilmektedir. Bu üç sure, kısalığına karşın içerik bakımından son derece kapsamlıdır: İhlâs tevhidi, Felak dışarıdan gelebilecek kötülüklerden korunmayı, Nâs ise içten gelen vesveseden sığınmayı ifade eder.
Bu sureleri sabah-akşam üçer kez okumak, Peygamberimizin bizzat uyguladığı ve tavsiye ettiği bir koruyucu pratiktir. Hadiste "Seni her şeyden korumaya yeter" ifadesi geçmektedir; ancak bu ifadeyi "kesin dünyevi güvence" olarak değil, manevi bir sığınak olarak anlamak gerekir.
Ebû Ümâme el-Bâhilî'den Nesâî'de rivayet edilen hadise göre Peygamberimiz, her farz namazın ardından Âyetü'l-Kürsî'yi okuyan kişi için cennete girmesine ölümden başka engel kalmayacağını söylemiştir. Ayrıca Buhârî'de geçen bir rivayette Peygamberimiz, uyumadan önce Âyetü'l-Kürsî'nin okunmasını tavsiye etmiş ve "Seni sabaha kadar bir koruyucu muhafaza eder" buyurmuştur.
Arapça:
اللَّهُ لَا إِلَٰهَ إِلَّا هُوَ الْحَيُّ الْقَيُّومُ...
Okunuşu:
Allâhu lâ ilâhe illâ huve'l-hayyü'l-kayyûm...
Anlamı:
"Allah'tan başka ilah yoktur. O, diridir, her şeyi ayakta tutandır..."
Kaynağı:
Bakara suresi, 255. ayet; uyku öncesi okunuşuna ilişkin rivayet Buhârî, Fedâilü'l-Kur'ân.
Peygamberimizin günlük olarak okuduğu zikirler arasında en çok dikkat çekeni, Buhârî ve Müslim'de geçen şu iki cümledir:
"Subhânallahi ve bihamdihi" — "Allah'ı hamd ile tesbih ederim."
"Subhânallahi'l-azîm" — "Yüce Allah'ı tesbih ederim."
Peygamberimiz bu iki cümle hakkında "Dilde hafif, mizanda ağır, Rahman'a sevgili iki kelimedir" buyurmuştur (Buhârî, Müslim). Bu zikrin belirli bir günlük sayısı hadislerde kesin biçimde belirlenmemiştir; önemli olan onu günün içine sindirerek okumaktır.
Bunların yanı sıra sabah ve akşam yüzer kez "Sübhânallah", "Elhamdülillah" ve "Allahu Ekber" söylemek de Peygamberimizin teşvik ettiği uygulamalar arasındadır; bu rivayetler Müslim'de yer almaktadır.
Peygamberimizin sabah uyandığında okuduğu dua, Buhârî'de şöyle rivayet edilmektedir:
Arapça:
اَلْحَمْدُ لِلّٰهِ الَّذِي أَحْيَانَا بَعْدَ مَا أَمَاتَنَا وَإِلَيْهِ النُّشُورُ
Okunuşu:
Elhamdülillâhillezî ahyânâ ba'de mâ emâtenâ ve ileyhi'n-nüşûr.
Anlamı:
"Bizi öldürdükten sonra tekrar dirilten Allah'a hamd olsun. Dönüş O'nadır."
Kaynağı:
Buhârî, Deavât.
Bu dua, sabahın yalnızca yeni bir güne uyanış olmadığını, aynı zamanda ahirete bir adım daha yaklaşmak olduğunu hatırlatan bir farkındalık cümlesidir.
Peygamberimiz yatmadan önce yalnızca Âyetü'l-Kürsî ile yetinmezdi. Buhârî ve Müslim'de geçen rivayete göre Hz. Ali'ye öğrettiği dua şöyledir:
Arapça:
اللَّهُمَّ أَسْلَمْتُ نَفْسِي إِلَيْكَ وَفَوَّضْتُ أَمْرِي إِلَيْكَ
Okunuşu:
Allâhümme es
Peygamberimizin günlük duaları yalnızca belirli bir ihtiyaç için değil, hayatın her anına sindirilmiş bir bilinç hâliydi. Sabah gözlerini açtığında, yemeğe otururken, evden çıkarken, yatağa girerken; her geçişte bir dua vardı. Biz de bu duaları öğrenerek aynı bilinçle günü yaşayabiliriz.
Sabah ve Akşam Okunan Sureler: İhlâs, Felak ve Nâs
Peygamberimizin sabah namazından sonra ve akşam namazından sonra İhlâs, Felak ve Nâs surelerini üçer kez okuduğu, Ebû Dâvûd ve Tirmizî'de Ukbe b. Âmir'den rivayet edilmektedir. Bu üç sure, kısalığına karşın içerik bakımından son derece kapsamlıdır: İhlâs tevhidi, Felak dışarıdan gelebilecek kötülüklerden korunmayı, Nâs ise içten gelen vesveseden sığınmayı ifade eder.
Bu sureleri sabah-akşam üçer kez okumak, Peygamberimizin bizzat uyguladığı ve tavsiye ettiği bir koruyucu pratiktir. Hadiste "Seni her şeyden korumaya yeter" ifadesi geçmektedir; ancak bu ifadeyi "kesin dünyevi güvence" olarak değil, manevi bir sığınak olarak anlamak gerekir.
Âyetü'l-Kürsî: Her Namazın Ardından ve Uyumadan Önce
Ebû Ümâme el-Bâhilî'den Nesâî'de rivayet edilen hadise göre Peygamberimiz, her farz namazın ardından Âyetü'l-Kürsî'yi okuyan kişi için cennete girmesine ölümden başka engel kalmayacağını söylemiştir. Ayrıca Buhârî'de geçen bir rivayette Peygamberimiz, uyumadan önce Âyetü'l-Kürsî'nin okunmasını tavsiye etmiş ve "Seni sabaha kadar bir koruyucu muhafaza eder" buyurmuştur.
Arapça:
اللَّهُ لَا إِلَٰهَ إِلَّا هُوَ الْحَيُّ الْقَيُّومُ...
Okunuşu:
Allâhu lâ ilâhe illâ huve'l-hayyü'l-kayyûm...
Anlamı:
"Allah'tan başka ilah yoktur. O, diridir, her şeyi ayakta tutandır..."
Kaynağı:
Bakara suresi, 255. ayet; uyku öncesi okunuşuna ilişkin rivayet Buhârî, Fedâilü'l-Kur'ân.
Sabah Akşam Okunan Tesbih ve Zikir Duaları
Peygamberimizin günlük olarak okuduğu zikirler arasında en çok dikkat çekeni, Buhârî ve Müslim'de geçen şu iki cümledir:
"Subhânallahi ve bihamdihi" — "Allah'ı hamd ile tesbih ederim."
"Subhânallahi'l-azîm" — "Yüce Allah'ı tesbih ederim."
Peygamberimiz bu iki cümle hakkında "Dilde hafif, mizanda ağır, Rahman'a sevgili iki kelimedir" buyurmuştur (Buhârî, Müslim). Bu zikrin belirli bir günlük sayısı hadislerde kesin biçimde belirlenmemiştir; önemli olan onu günün içine sindirerek okumaktır.
Bunların yanı sıra sabah ve akşam yüzer kez "Sübhânallah", "Elhamdülillah" ve "Allahu Ekber" söylemek de Peygamberimizin teşvik ettiği uygulamalar arasındadır; bu rivayetler Müslim'de yer almaktadır.
Sabah Uyanınca Okunan Dua
Peygamberimizin sabah uyandığında okuduğu dua, Buhârî'de şöyle rivayet edilmektedir:
Arapça:
اَلْحَمْدُ لِلّٰهِ الَّذِي أَحْيَانَا بَعْدَ مَا أَمَاتَنَا وَإِلَيْهِ النُّشُورُ
Okunuşu:
Elhamdülillâhillezî ahyânâ ba'de mâ emâtenâ ve ileyhi'n-nüşûr.
Anlamı:
"Bizi öldürdükten sonra tekrar dirilten Allah'a hamd olsun. Dönüş O'nadır."
Kaynağı:
Buhârî, Deavât.
Bu dua, sabahın yalnızca yeni bir güne uyanış olmadığını, aynı zamanda ahirete bir adım daha yaklaşmak olduğunu hatırlatan bir farkındalık cümlesidir.
Yatarken Okunan Dua ve Uygulama
Peygamberimiz yatmadan önce yalnızca Âyetü'l-Kürsî ile yetinmezdi. Buhârî ve Müslim'de geçen rivayete göre Hz. Ali'ye öğrettiği dua şöyledir:
Arapça:
اللَّهُمَّ أَسْلَمْتُ نَفْسِي إِلَيْكَ وَفَوَّضْتُ أَمْرِي إِلَيْكَ
Okunuşu:
Allâhümme es
