SelinKilic
Kayıtlı Kullanıcı
Sofranın başında bir an duraksıyorsunuz. Yemek hazır, herkes masada. Ama bir şey eksik gibi hissediyorsunuz. İşte tam o an aklınıza geliyor: yemeğe başlamadan önce ne okunur?
Yemeğe başlarken okunacak dua, Hz. Peygamber'in (s.a.v.) öğrettiği besmele ve ardından gelen kısa bir duadır. En temel uygulama şudur: önce "Bismillah" denir, ardından yemek yenilir. Yemeğe başlarken besmeleyi unutanlar için ise ayrı bir dua rivayet edilmiştir. Bu bilgiler, Buhârî ve Müslim gibi güvenilir hadis kaynaklarında yer almaktadır.
Hz. Peygamber (s.a.v.), yemeğe başlarken besmele çekilmesini tavsiye etmiştir. Buhârî ve Müslim'de geçen rivayetlerde yemeğe "Bismillah" diyerek başlanması ve sağ elle yenilmesi öğütlenmiştir.
Arapça:
بِسْمِ اللّٰهِ
Okunuşu:
Bismillâh
Anlamı:
Allah'ın adıyla
Kaynağı:
Buhârî, Et'ime 2; Müslim, Eşribe 103
Yalnızca besmele de yeterlidir. Ancak bazı rivayetlerde daha uzun bir ifade de yer almaktadır:
Arapça:
بِسْمِ اللّٰهِ وَعَلٰى بَرَكَةِ اللّٰهِ
Okunuşu:
Bismillâhi ve alâ berekâtillâh
Anlamı:
Allah'ın adıyla ve Allah'ın bereketi üzerine
Kaynağı:
Ebû Dâvûd, Et'ime 16; İbn Mâce, Et'ime 8
Her iki ifade de hadislerde sabit olup yemeğe başlarken okunabilir.
Sofrada oturup yemeğe dalmak, bazen besmelenin unutulmasına yol açabilir. Böyle bir durumda ne yapılacağı da hadislerde açıkça belirtilmiştir.
Arapça:
بِسْمِ اللّٰهِ فٖي أَوَّلِهٖ وَآخِرِهٖ
Okunuşu:
Bismillâhi fî evvelih ve âhirih
Anlamı:
Allah'ın adıyla; başında da sonunda da
Kaynağı:
Ebû Dâvûd, Et'ime 16; Tirmizî, Et'ime 47
Hz. Peygamber (s.a.v.) bu duayı, yemeğin ortasında besmeleyi hatırlayan birine öğretmiştir. Yani yemeğin başında besmele çekmek esas olmakla birlikte, unutulduğunda hatırlandığı anda bu ifadeyle telafi edilebilir.
Bazı insanlar sofrada yemeğe başlamadan önce ayrıca bir dua okumak ister. Hadislerde yemek öncesine özgü uzun bir dua metni rivayet edilmemiştir; esas tavsiye edilen uygulama besmeleyle başlamaktır. Bununla birlikte, yemekten önce şükür ve bereket niyetiyle kısa bir dua yapılmasına engel bir durum yoktur. Bu, kişisel bir ibadet niyetiyle yapılabilecek serbest bir duadır.
Bazı kaynaklarda yemek duası olarak aktarılan ve bereket için okunan çeşitli metinler bulunmakla birlikte, bunların büyük bölümü hadis literatüründe yemeğe başlarken rivayet edilmiş değil, genel bereket duaları olarak nakledilmiştir. Dolayısıyla "yemeğe başlamadan önce şu dua okunur" şeklinde kesin bir çerçeve çizmek doğru olmaz.
Yemeğe besmeleyle başlama alışkanlığı, küçük yaşlardan itibaren kazandırılabilecek en kısa ve en kalıcı sünnetlerden biridir. Çocuğa önce "Bismillah" demesi öğretilir; yemek sofrasında her oturuşta bu hatırlatma tekrarlanır. Zamanla bu, sözlü bir hatırlatmaya gerek kalmadan yerleşen bir alışkanlığa dönüşür.
Uzun dua metinlerini çocuğa ezberletmeye çalışmak yerine önce besmeleyi yerleştirmek, hem hadislerdeki uygulamayla hem de pedagojik açıdan daha sağlıklı bir yaklaşımdır.
Evet, yalnızca "Bismillah" demek yeterlidir. Hz. Peygamber'in (s.a.v.) hadislerinde yemeğe başlarken besmele çekilmesi tavsiye edilmiş, bu konuda ayrı ve uzun bir dua zorunlu kılınmamıştır.
Hadislerde bu konuda belirli bir şart aktarılmamıştır. Besmele kimi zaman sesli, kimi zaman sessiz okunabilir. Toplu sofralarda sesli okunması, sofradakilerin hatırlamasına vesile olabilir; ancak bunun zorunlu olduğuna dair bir rivayet yoktur.
Hadislerde yemeğe başlarken besmele dışında belirli bir sure veya ayet okunması rivayet edilmemiştir. Kişi dilerse kendi niyetiyle kısa bir dua yapabilir; ancak bunu sünnet olarak tanımlamak doğru olmaz. Yemeğe başlarken tavsiye edilen esas uygulama besmele çekmektir.
Yemeğe başlarken okunacak dua, Hz. Peygamber'in (s.a.v.) öğrettiği besmele ve ardından gelen kısa bir duadır. En temel uygulama şudur: önce "Bismillah" denir, ardından yemek yenilir. Yemeğe başlarken besmeleyi unutanlar için ise ayrı bir dua rivayet edilmiştir. Bu bilgiler, Buhârî ve Müslim gibi güvenilir hadis kaynaklarında yer almaktadır.
Yemeğe Başlarken Okunan Dua
Hz. Peygamber (s.a.v.), yemeğe başlarken besmele çekilmesini tavsiye etmiştir. Buhârî ve Müslim'de geçen rivayetlerde yemeğe "Bismillah" diyerek başlanması ve sağ elle yenilmesi öğütlenmiştir.
Arapça:
بِسْمِ اللّٰهِ
Okunuşu:
Bismillâh
Anlamı:
Allah'ın adıyla
Kaynağı:
Buhârî, Et'ime 2; Müslim, Eşribe 103
Yalnızca besmele de yeterlidir. Ancak bazı rivayetlerde daha uzun bir ifade de yer almaktadır:
Arapça:
بِسْمِ اللّٰهِ وَعَلٰى بَرَكَةِ اللّٰهِ
Okunuşu:
Bismillâhi ve alâ berekâtillâh
Anlamı:
Allah'ın adıyla ve Allah'ın bereketi üzerine
Kaynağı:
Ebû Dâvûd, Et'ime 16; İbn Mâce, Et'ime 8
Her iki ifade de hadislerde sabit olup yemeğe başlarken okunabilir.
Yemeğe Başlarken Besmeleyi Unutursak Ne Okunur?
Sofrada oturup yemeğe dalmak, bazen besmelenin unutulmasına yol açabilir. Böyle bir durumda ne yapılacağı da hadislerde açıkça belirtilmiştir.
Arapça:
بِسْمِ اللّٰهِ فٖي أَوَّلِهٖ وَآخِرِهٖ
Okunuşu:
Bismillâhi fî evvelih ve âhirih
Anlamı:
Allah'ın adıyla; başında da sonunda da
Kaynağı:
Ebû Dâvûd, Et'ime 16; Tirmizî, Et'ime 47
Hz. Peygamber (s.a.v.) bu duayı, yemeğin ortasında besmeleyi hatırlayan birine öğretmiştir. Yani yemeğin başında besmele çekmek esas olmakla birlikte, unutulduğunda hatırlandığı anda bu ifadeyle telafi edilebilir.
Yemeğe Başlamadan Önce Dua Okunur mu?
Bazı insanlar sofrada yemeğe başlamadan önce ayrıca bir dua okumak ister. Hadislerde yemek öncesine özgü uzun bir dua metni rivayet edilmemiştir; esas tavsiye edilen uygulama besmeleyle başlamaktır. Bununla birlikte, yemekten önce şükür ve bereket niyetiyle kısa bir dua yapılmasına engel bir durum yoktur. Bu, kişisel bir ibadet niyetiyle yapılabilecek serbest bir duadır.
Bazı kaynaklarda yemek duası olarak aktarılan ve bereket için okunan çeşitli metinler bulunmakla birlikte, bunların büyük bölümü hadis literatüründe yemeğe başlarken rivayet edilmiş değil, genel bereket duaları olarak nakledilmiştir. Dolayısıyla "yemeğe başlamadan önce şu dua okunur" şeklinde kesin bir çerçeve çizmek doğru olmaz.
Çocuklara Nasıl Öğretilir?
Yemeğe besmeleyle başlama alışkanlığı, küçük yaşlardan itibaren kazandırılabilecek en kısa ve en kalıcı sünnetlerden biridir. Çocuğa önce "Bismillah" demesi öğretilir; yemek sofrasında her oturuşta bu hatırlatma tekrarlanır. Zamanla bu, sözlü bir hatırlatmaya gerek kalmadan yerleşen bir alışkanlığa dönüşür.
Uzun dua metinlerini çocuğa ezberletmeye çalışmak yerine önce besmeleyi yerleştirmek, hem hadislerdeki uygulamayla hem de pedagojik açıdan daha sağlıklı bir yaklaşımdır.
Sıkça Sorulan Sorular
Yemeğe başlarken sadece besmele yeterli midir?
Evet, yalnızca "Bismillah" demek yeterlidir. Hz. Peygamber'in (s.a.v.) hadislerinde yemeğe başlarken besmele çekilmesi tavsiye edilmiş, bu konuda ayrı ve uzun bir dua zorunlu kılınmamıştır.
Yemek duası sesli mi okunur, sessiz mi?
Hadislerde bu konuda belirli bir şart aktarılmamıştır. Besmele kimi zaman sesli, kimi zaman sessiz okunabilir. Toplu sofralarda sesli okunması, sofradakilerin hatırlamasına vesile olabilir; ancak bunun zorunlu olduğuna dair bir rivayet yoktur.
Yemeğe başlarken başka sureler veya ayetler okunabilir mi?
Hadislerde yemeğe başlarken besmele dışında belirli bir sure veya ayet okunması rivayet edilmemiştir. Kişi dilerse kendi niyetiyle kısa bir dua yapabilir; ancak bunu sünnet olarak tanımlamak doğru olmaz. Yemeğe başlarken tavsiye edilen esas uygulama besmele çekmektir.
