DenizAksoy
Kayıtlı Kullanıcı
Cenaze namazında "Ve celle senaük" ifadesi, namazın ikinci tekbirinden sonra okunan sena duasının bir parçasıdır. Bu ifade, "Senin şanın çok yücedir" anlamına gelir ve Allah'ı yüceltmek için söylenir. Cenaze namazında sena okunması gerekip gerekmediği ve hangi sena metninin kullanılacağı meselesi, fıkıh alimleri arasında farklı görüşlere konu olmuştur.
Cenaze namazı, rükû ve secdesi olmayan, yalnızca dört tekbirden oluşan özel bir namazdır. Bu yapısı nedeniyle normal namazlardan bazı uygulamalar bakımından ayrılır. Birinci tekbirden sonra Sübhâneke okunur; ancak Sübhâneke duasının cenaze namazındaki versiyonunda "Ve celle senaük" ibaresi yer alır. Normal namazlarda okunan Sübhâneke'de bu ibare bulunmaz.
Normal namazlarda okunan Sübhâneke şöyledir:
Arapça:
سُبْحَانَكَ اللَّهُمَّ وَبِحَمْدِكَ وَتَبَارَكَ اسْمُكَ وَتَعَالَى جَدُّكَ وَلَا إِلَهَ غَيْرُكَ
Okunuşu:
Sübhânekellâhümme ve bi hamdik, ve tebârekesmük, ve teâlâ ceddük, ve lâ ilâhe ğayrük.
Anlamı:
"Allah'ım! Seni her türlü eksiklikten tenzih ederim. Sana hamd ederim. Senin adın mübarektir. Senin şanın yücedir. Senden başka ilah yoktur."
Cenaze namazında ise bu duanın sonuna "Ve celle senaük" eklenerek okunur:
Okunuşu:
Sübhânekellâhümme ve bi hamdik, ve tebârekesmük, ve teâlâ ceddük, ve celle senaük, ve lâ ilâhe ğayrük.
Anlamı:
"Allah'ım! Seni her türlü eksiklikten tenzih ederim. Sana hamd ederim. Senin adın mübarektir. Senin şanın yücedir. Senin övgün çok büyüktür. Senden başka ilah yoktur."
"Ve celle senaük" ibaresi "Senin övgün/senân yücedir, büyüktür" anlamına gelir.
Hanefî fıkhında, cenaze namazının kendine özgü bir sena duası olduğu kabul edilir. Hanefî mezhebinin temel kaynaklarında, cenaze namazında "Ve celle senaük" ibaresinin eklenerek okunmasının uygun olduğu belirtilmektedir. Bu görüşün dayandığı temel gerekçe, cenaze namazının Allah'ı yüceltmeye daha güçlü bir vurgu yapılması gereken bir bağlam oluşturmasıdır; zira bu namaz, ölüm gerçeği karşısında Allah'ın büyüklüğünü ikrar etme vesilesidir.
Bununla birlikte bazı alimlere göre cenaze namazında Sübhâneke'nin normal versiyonu okunur ve "Ve celle senaük" ilavesi zorunlu değildir. Bu ihtilaf, söz konusu ilavenin sahih bir hadise değil, fıkhî içtihada dayandığını göstermektedir. Dolayısıyla "Ve celle senaük" ifadesinin cenaze namazına özgü olduğuna dair mezhep içi bir uygulama bulunmakla birlikte, bu konuda Hz. Peygamber'den gelen özel bir rivayet olduğunu kesin biçimde söylemek doğru olmaz.
Hanefî mezhebine göre cenaze namazı dört tekbirden oluşur:
Birinci tekbir: İftitah tekbiri alınır, ardından "Ve celle senaük" ibaresi eklenmiş Sübhâneke okunur.
İkinci tekbir: Salavat getirilir; genellikle namazdaki Salli-Bârik duaları okunur.
Üçüncü tekbir: Cenaze için dua okunur. Bu bölümde cenazenin ardından yapılan özel dualar yer alır.
Dördüncü tekbir: Ardından her iki yana selam verilir ve namaz tamamlanır.
Sena yani Sübhâneke, yalnızca birinci tekbirden sonra okunur. Sonraki tekbirlerde sena tekrar edilmez.
Bu ibare özellikle Hanefî mezhebinde cenaze namazına özgü bir uygulama olarak yer almaktadır. Diğer mezheplerde cenaze namazında Sübhâneke okunup okunmayacağı konusunda farklı görüşler bulunur; bu nedenle "Ve celle senaük" ilavesi de her mezhepte aynı şekilde uygulanmaz.
Hayır, normal namazlardaki Sübhâneke metninde bu ibare yer almaz. Beş vakit namazda okunan Sübhâneke, "Ve lâ ilâhe ğayrük" ile biter. "Ve celle senaük" ibaresi yalnızca cenaze namazı uygulamasında geçer.
Bu ifade Kur'an'da geçmez; fıkıh kaynaklarında cenaze namazı sena duasının bir parçası olarak yer alır. Kur'an'da Allah'ın yüceliğini ifade eden pek çok ayet bulunmakla birlikte, bu özel ibare cenaze namazı bağlamında Hanefî fıkıh geleneğinde yer alan bir uygulamadır.
Cenaze namazı, rükû ve secdesi olmayan, yalnızca dört tekbirden oluşan özel bir namazdır. Bu yapısı nedeniyle normal namazlardan bazı uygulamalar bakımından ayrılır. Birinci tekbirden sonra Sübhâneke okunur; ancak Sübhâneke duasının cenaze namazındaki versiyonunda "Ve celle senaük" ibaresi yer alır. Normal namazlarda okunan Sübhâneke'de bu ibare bulunmaz.
Cenaze Namazındaki Sübhâneke Metni Neden Farklıdır?
Normal namazlarda okunan Sübhâneke şöyledir:
Arapça:
سُبْحَانَكَ اللَّهُمَّ وَبِحَمْدِكَ وَتَبَارَكَ اسْمُكَ وَتَعَالَى جَدُّكَ وَلَا إِلَهَ غَيْرُكَ
Okunuşu:
Sübhânekellâhümme ve bi hamdik, ve tebârekesmük, ve teâlâ ceddük, ve lâ ilâhe ğayrük.
Anlamı:
"Allah'ım! Seni her türlü eksiklikten tenzih ederim. Sana hamd ederim. Senin adın mübarektir. Senin şanın yücedir. Senden başka ilah yoktur."
Cenaze namazında ise bu duanın sonuna "Ve celle senaük" eklenerek okunur:
Okunuşu:
Sübhânekellâhümme ve bi hamdik, ve tebârekesmük, ve teâlâ ceddük, ve celle senaük, ve lâ ilâhe ğayrük.
Anlamı:
"Allah'ım! Seni her türlü eksiklikten tenzih ederim. Sana hamd ederim. Senin adın mübarektir. Senin şanın yücedir. Senin övgün çok büyüktür. Senden başka ilah yoktur."
"Ve celle senaük" ibaresi "Senin övgün/senân yücedir, büyüktür" anlamına gelir.
Bu İfade Neden Cenaze Namazına Özgüdür?
Hanefî fıkhında, cenaze namazının kendine özgü bir sena duası olduğu kabul edilir. Hanefî mezhebinin temel kaynaklarında, cenaze namazında "Ve celle senaük" ibaresinin eklenerek okunmasının uygun olduğu belirtilmektedir. Bu görüşün dayandığı temel gerekçe, cenaze namazının Allah'ı yüceltmeye daha güçlü bir vurgu yapılması gereken bir bağlam oluşturmasıdır; zira bu namaz, ölüm gerçeği karşısında Allah'ın büyüklüğünü ikrar etme vesilesidir.
Bununla birlikte bazı alimlere göre cenaze namazında Sübhâneke'nin normal versiyonu okunur ve "Ve celle senaük" ilavesi zorunlu değildir. Bu ihtilaf, söz konusu ilavenin sahih bir hadise değil, fıkhî içtihada dayandığını göstermektedir. Dolayısıyla "Ve celle senaük" ifadesinin cenaze namazına özgü olduğuna dair mezhep içi bir uygulama bulunmakla birlikte, bu konuda Hz. Peygamber'den gelen özel bir rivayet olduğunu kesin biçimde söylemek doğru olmaz.
Cenaze Namazının Tekbir Sırası ve Sena Nerede Okunur?
Hanefî mezhebine göre cenaze namazı dört tekbirden oluşur:
Birinci tekbir: İftitah tekbiri alınır, ardından "Ve celle senaük" ibaresi eklenmiş Sübhâneke okunur.
İkinci tekbir: Salavat getirilir; genellikle namazdaki Salli-Bârik duaları okunur.
Üçüncü tekbir: Cenaze için dua okunur. Bu bölümde cenazenin ardından yapılan özel dualar yer alır.
Dördüncü tekbir: Ardından her iki yana selam verilir ve namaz tamamlanır.
Sena yani Sübhâneke, yalnızca birinci tekbirden sonra okunur. Sonraki tekbirlerde sena tekrar edilmez.
Sıkça Sorulan Sorular
"Ve celle senaük" hangi mezhepte okunur?
Bu ibare özellikle Hanefî mezhebinde cenaze namazına özgü bir uygulama olarak yer almaktadır. Diğer mezheplerde cenaze namazında Sübhâneke okunup okunmayacağı konusunda farklı görüşler bulunur; bu nedenle "Ve celle senaük" ilavesi de her mezhepte aynı şekilde uygulanmaz.
Normal namazlarda "Ve celle senaük" okunur mu?
Hayır, normal namazlardaki Sübhâneke metninde bu ibare yer almaz. Beş vakit namazda okunan Sübhâneke, "Ve lâ ilâhe ğayrük" ile biter. "Ve celle senaük" ibaresi yalnızca cenaze namazı uygulamasında geçer.
"Ve celle senaük" ifadesi Kur'an'da geçiyor mu?
Bu ifade Kur'an'da geçmez; fıkıh kaynaklarında cenaze namazı sena duasının bir parçası olarak yer alır. Kur'an'da Allah'ın yüceliğini ifade eden pek çok ayet bulunmakla birlikte, bu özel ibare cenaze namazı bağlamında Hanefî fıkıh geleneğinde yer alan bir uygulamadır.
