DenizAksoy
Kayıtlı Kullanıcı
Hasta ziyaretine giden ya da uzaktan dua etmek isteyen her Müslümanın başvurabileceği kaynaklı dualar mevcuttur. Hasta için okunacak en temel dua, Hz. Peygamber'in (s.a.v.) hasta ziyaretlerinde bizzat okuduğu ve Sahih-i Buhârî ile Sahih-i Müslim'de rivayet edilen şifa duasıdır. Bu dua, hastanın başına veya vücuduna el sürerek ya da uzaktan niyet ederek okunabilir.
Hasta ziyaretlerinde Hz. Peygamber'in uygulaması kaynaklarda ayrıntılı biçimde aktarılmıştır. Hasta ziyaret ettiğinde sağ elini hastanın üzerine koyar, ardından şu duayı okurdu:
Arapça:
اللَّهُمَّ رَبَّ النَّاسِ أَذْهِبِ الْبَأْسَ اشْفِ أَنْتَ الشَّافِي لَا شِفَاءَ إِلَّا شِفَاؤُكَ شِفَاءً لَا يُغَادِرُ سَقَمًا
Okunuşu:
Allâhümme Rabbe'n-nâs, ezhibili'l-be's, işfi ente'ş-Şâfî, lâ şifâe illâ şifâük, şifâen lâ yügâdiru sekamâ.
Anlamı:
"Allah'ım, insanların Rabbi! Bu hastalığı gider. Şifa ver; şifa veren ancak Sensin. Senin şifandan başka şifa yoktur. Hiçbir hastalık bırakmayan bir şifa ver."
Kaynağı: Sahih-i Buhârî, Tıbb, 38; Sahih-i Müslim, Selâm, 46.
Bu dua yedi defa da okunabilir; Hz. Aişe'den (r.a.) gelen rivayette Peygamberimizin bu duayı hasta üzerine yedi defa okuduğu aktarılmaktadır (Sahih-i Müslim, Selâm, 47). Ancak yedi rakamı bir zorunluluk değil, rivayette geçen bir uygulamadır.
Hz. Peygamber'in hasta ziyaretlerinde okuduğu bir diğer dua da şudur:
Arapça:
لَا بَأْسَ طَهُورٌ إِنْ شَاءَ اللَّهُ
Okunuşu:
Lâ be'se, tahûrun inşâallâh.
Anlamı:
"Üzülme, inşallah bu hastalık günahlarına kefaret olur."
Kaynağı: Sahih-i Buhârî, Merdâ, 7.
Bu ifade doğrudan bir dua metni olmaktan çok hastayı teselli eden ve manevi bir anlam yüklenen bir sözdür. Ancak Hz. Peygamber'in hasta ziyaretinde bunu söylediği sabittir; bu nedenle hastanın yanında okunması sünnete uygun bir davranıştır.
Bir diğer rivayet ise şu şekildedir: Hz. Peygamber hasta ziyaretinde hastanın alnına elini koyar ve "Nasılsın?" diye sorar, ardından yedi defa şunu okurdu:
Arapça:
أَسْأَلُ اللَّهَ الْعَظِيمَ رَبَّ الْعَرْشِ الْعَظِيمِ أَنْ يَشْفِيَكَ
Okunuşu:
Es'elüllâhe'l-'Azîme Rabbe'l-'Arşi'l-'Azîmi en yeşfiyeke.
Anlamı:
"Yüce Arş'ın Rabbi olan Yüce Allah'tan sana şifa vermesini dilerim."
Kaynağı: Ebû Dâvûd, Cenâiz, 12; Tirmizî, Tıbb, 33. Tirmizî bu hadisi hasen-sahih olarak değerlendirmiştir.
Kur'an'da şifayla doğrudan ilişkilendirilen ayetler bulunmaktadır. Bunların en bilineni İsrâ Suresi'nin 82. ayetidir:
Arapça:
وَنُنَزِّلُ مِنَ الْقُرْآنِ مَا هُوَ شِفَاءٌ وَرَحْمَةٌ لِّلْمُؤْمِنِينَ
Okunuşu:
Ve nünezzilü mine'l-Kur'âni mâ hüve şifâün ve rahmetün li'l-mü'minîn.
Anlamı:
"Biz Kur'an'dan mü'minler için şifa ve rahmet olan şeyler indiriyoruz."
Kaynağı: İsrâ Suresi, 17/82.
Bu ayet bir dua metni değildir; Kur'an'ın mü'minler için şifa olduğunu bildiren bir haberdir. Ancak hasta için Kur'an okunmasının dinî dayanağını açıkça ortaya koymaktadır. Bunun yanı sıra Fâtiha Suresi'nin şifa niyetiyle okunabileceğine dair hadis rivayetleri de mevcuttur. Sahih-i Buhârî'de geçen bir rivayette sahabelerden birinin yılan sokmasına maruz kalan birine Fâtiha okuyarak rukye yaptığı ve kişinin iyileştiği aktarılmaktadır (Buhârî, Tıbb, 33).
Hastalık anında kişinin bizzat okuyabileceği dua da kaynaklarda yer almaktadır. Hz. Peygamber'in ağrı hissettiği yere elini koyarak şunu okuduğu rivayet edilmiştir:
Arapça:
بِسْمِ اللَّهِ — üç defa —
أَعُوذُ بِعِزَّةِ اللَّهِ وَقُدْرَتِهِ مِنْ شَرِّ مَا أَجِدُ وَأُحَاذِرُ — yedi defa —
Okunuşu:
Bismillâh (üç defa).
E'ûzü bi'izzetillâhi ve kudretihî min şerri mâ ecidü ve uhâziru
Hasta ziyaretlerinde Hz. Peygamber'in uygulaması kaynaklarda ayrıntılı biçimde aktarılmıştır. Hasta ziyaret ettiğinde sağ elini hastanın üzerine koyar, ardından şu duayı okurdu:
Arapça:
اللَّهُمَّ رَبَّ النَّاسِ أَذْهِبِ الْبَأْسَ اشْفِ أَنْتَ الشَّافِي لَا شِفَاءَ إِلَّا شِفَاؤُكَ شِفَاءً لَا يُغَادِرُ سَقَمًا
Okunuşu:
Allâhümme Rabbe'n-nâs, ezhibili'l-be's, işfi ente'ş-Şâfî, lâ şifâe illâ şifâük, şifâen lâ yügâdiru sekamâ.
Anlamı:
"Allah'ım, insanların Rabbi! Bu hastalığı gider. Şifa ver; şifa veren ancak Sensin. Senin şifandan başka şifa yoktur. Hiçbir hastalık bırakmayan bir şifa ver."
Kaynağı: Sahih-i Buhârî, Tıbb, 38; Sahih-i Müslim, Selâm, 46.
Bu dua yedi defa da okunabilir; Hz. Aişe'den (r.a.) gelen rivayette Peygamberimizin bu duayı hasta üzerine yedi defa okuduğu aktarılmaktadır (Sahih-i Müslim, Selâm, 47). Ancak yedi rakamı bir zorunluluk değil, rivayette geçen bir uygulamadır.
Hasta Ziyaretinde Okunabilecek Diğer Kaynaklı Dualar
Hz. Peygamber'in hasta ziyaretlerinde okuduğu bir diğer dua da şudur:
Arapça:
لَا بَأْسَ طَهُورٌ إِنْ شَاءَ اللَّهُ
Okunuşu:
Lâ be'se, tahûrun inşâallâh.
Anlamı:
"Üzülme, inşallah bu hastalık günahlarına kefaret olur."
Kaynağı: Sahih-i Buhârî, Merdâ, 7.
Bu ifade doğrudan bir dua metni olmaktan çok hastayı teselli eden ve manevi bir anlam yüklenen bir sözdür. Ancak Hz. Peygamber'in hasta ziyaretinde bunu söylediği sabittir; bu nedenle hastanın yanında okunması sünnete uygun bir davranıştır.
Bir diğer rivayet ise şu şekildedir: Hz. Peygamber hasta ziyaretinde hastanın alnına elini koyar ve "Nasılsın?" diye sorar, ardından yedi defa şunu okurdu:
Arapça:
أَسْأَلُ اللَّهَ الْعَظِيمَ رَبَّ الْعَرْشِ الْعَظِيمِ أَنْ يَشْفِيَكَ
Okunuşu:
Es'elüllâhe'l-'Azîme Rabbe'l-'Arşi'l-'Azîmi en yeşfiyeke.
Anlamı:
"Yüce Arş'ın Rabbi olan Yüce Allah'tan sana şifa vermesini dilerim."
Kaynağı: Ebû Dâvûd, Cenâiz, 12; Tirmizî, Tıbb, 33. Tirmizî bu hadisi hasen-sahih olarak değerlendirmiştir.
Hasta İçin Kur'an'dan Okunabilecek Ayetler
Kur'an'da şifayla doğrudan ilişkilendirilen ayetler bulunmaktadır. Bunların en bilineni İsrâ Suresi'nin 82. ayetidir:
Arapça:
وَنُنَزِّلُ مِنَ الْقُرْآنِ مَا هُوَ شِفَاءٌ وَرَحْمَةٌ لِّلْمُؤْمِنِينَ
Okunuşu:
Ve nünezzilü mine'l-Kur'âni mâ hüve şifâün ve rahmetün li'l-mü'minîn.
Anlamı:
"Biz Kur'an'dan mü'minler için şifa ve rahmet olan şeyler indiriyoruz."
Kaynağı: İsrâ Suresi, 17/82.
Bu ayet bir dua metni değildir; Kur'an'ın mü'minler için şifa olduğunu bildiren bir haberdir. Ancak hasta için Kur'an okunmasının dinî dayanağını açıkça ortaya koymaktadır. Bunun yanı sıra Fâtiha Suresi'nin şifa niyetiyle okunabileceğine dair hadis rivayetleri de mevcuttur. Sahih-i Buhârî'de geçen bir rivayette sahabelerden birinin yılan sokmasına maruz kalan birine Fâtiha okuyarak rukye yaptığı ve kişinin iyileştiği aktarılmaktadır (Buhârî, Tıbb, 33).
Hastanın Kendisi İçin Okuyabileceği Dua
Hastalık anında kişinin bizzat okuyabileceği dua da kaynaklarda yer almaktadır. Hz. Peygamber'in ağrı hissettiği yere elini koyarak şunu okuduğu rivayet edilmiştir:
Arapça:
بِسْمِ اللَّهِ — üç defa —
أَعُوذُ بِعِزَّةِ اللَّهِ وَقُدْرَتِهِ مِنْ شَرِّ مَا أَجِدُ وَأُحَاذِرُ — yedi defa —
Okunuşu:
Bismillâh (üç defa).
E'ûzü bi'izzetillâhi ve kudretihî min şerri mâ ecidü ve uhâziru