DenizAksoy
Kayıtlı Kullanıcı
Namaz bittiğinde selam verdikten hemen sonra okunması tavsiye edilen belirli zikirler ve dualar vardır. Bunların büyük bölümü sahih hadislerle sabit olup Hz. Peygamber'in bizzat uyguladığı veya ashaba öğrettiği rivayetlerle aktarılmaktadır. Temel sıralama şöyledir: üçer kez "Estağfirullah", ardından "Allahümme entes-selam ve minkes-selam, tebârekte yâ zel-celâli vel-ikrâm" duası, sonrasında otuz üçer kez Sübhanallah, Elhamdülillah ve Allahu Ekber zikri, bunu tamamlayan La ilahe illallah cümlesi ve ardından Ayetel Kürsi ile Muavvizeteyn (Felak ve Nas sureleri). Aşağıda her birini kaynağıyla birlikte ayrıntılı olarak bulabilirsiniz.
Selam verdikten hemen sonra üç kez istiğfar getirilmesi, Müslim'de yer alan bir hadise dayanır. Hz. Sevban'dan rivayet edildiğine göre Hz. Peygamber namazdan döndüğünde üç kez "Estağfirullah" der, ardından şu duayı okurdu:
Arapça:
اللَّهُمَّ أَنْتَ السَّلَامُ وَمِنْكَ السَّلَامُ تَبَارَكْتَ يَا ذَا الْجَلَالِ وَالْإِكْرَامِ
Okunuşu:
Allahümme entes-selam ve minkes-selam, tebârekte yâ zel-celâli vel-ikrâm.
Anlamı:
"Allah'ım, sen Selam'sın, esenlik senden gelir. Sen yücesin, ey celal ve ikram sahibi."
Kaynağı:
Müslim, Mesâcid, 135.
Bu duanın namazın hemen ardına yerleştirilmesi tesadüf değildir. Namazda Allah'ın huzurunda bulunan kişi, çıkarken yine O'na yönelerek namazın bir kusur taşıyıp taşımadığını kabul eden bir tutumla istiğfar getirir; ardından Allah'ın selam ismini zikrederek namaza başlarken aldığı esenliği O'na iade eder.
Namazın ardından en yaygın bilinen uygulama, otuz üçer kez Sübhanallah, Elhamdülillah ve Allahu Ekber zikridir. Bu uygulama birden fazla sahih hadiste yer alır.
Ebu Hüreyre'den rivayet edilen bir hadiste Hz. Peygamber şöyle buyurmuştur: "Her namazın ardından otuz üç kez Sübhanallah, otuz üç kez Elhamdülillah, otuz üç kez Allahu Ekber dersiniz; bu doksan üç eder, yüzü tamamlamak için de La ilahe illallahu vahdehû la şerike leh, lehül-mülkü ve lehül-hamdü ve hüve alâ külli şey'in kadir dersiniz." (Müslim, Mesâcid, 144.)
Anlamları sırasıyla şöyledir: Sübhanallah "Allah her türlü eksiklikten münezzehtir", Elhamdülillah "Hamd yalnızca Allah'a aittir", Allahu Ekber "Allah en büyüktür" demektir.
Tamamlayıcı cümlenin okunuşu ve anlamı:
Okunuşu:
Lâ ilâhe illallâhu vahdehû lâ şerîke leh, lehül-mülkü ve lehül-hamdü ve hüve alâ külli şey'in kadîr.
Anlamı:
"Allah'tan başka ilah yoktur, O tektir, ortağı yoktur. Mülk O'nundur, hamd O'nadır ve O her şeye kadirdir."
Namazın ardından Ayetel Kürsi okunması, Nesâî ve Taberânî'de yer alan bir rivayete dayanır. Ebu Ümame el-Bahilî'den aktarılan hadiste Hz. Peygamber'in şöyle buyurduğu rivayet edilir: "Her farz namazın ardından Ayetel Kürsi'yi okuyan kişiyi cennete girmekten yalnızca ölüm alıkoyar." (Nesâî, es-Sünenü'l-Kübrâ; Taberânî, el-Mu'cemü'l-Kebîr.)
Ayetel Kürsi, Bakara suresinin 255. ayetidir. Uzun olduğu için burada tam metnini aktarmak yerine şunu belirtmek yeterlidir: bu ayet Allah'ın sonsuz ilmini, kudretini ve her şeyi kuşatan egemenliğini anlatır. Namazın ardından okunması, kişinin namaz boyunca yöneldiği Allah'ın yüceliğini bir kez daha hatırlamasını sağlar.
Ebu Davud ve Tirmizî'de yer alan rivayetlere göre Hz. Peygamber her namazın ardından İhlas, Felak ve Nas surelerini okurdu. Ukbe b. Amir'den aktarılan hadiste bu üç surenin sabah ve akşam namazlarının ardından üçer kez okunması özellikle vurgulanmıştır. (Ebu Davud, Vitir, 22; Tirmizî, Deavât, 100.)
Bu sureler kısa olmakla birlikte içerik bakımından oldukça kapsamlıdır. İhlas tevhidi, Felak dış tehlikelerden, Nas ise iç tehlikelerden Allah'a sığınmayı dile getirir. Namazın ardından bu üç sureyi okumak, kişinin günün geri kalanına manevi bir koruma bilinci taşımasına zemin hazırlar.
Evet, bazı zikirler yalnızca belirli vakitlerle ilgilidir. Sabah namazının ardından güneş doğana kadar zikir ve dua ile oturmak, Tirmizî'de yer alan bir hadiste teşvik edilmiştir. Ayrıca sab
Namazdan Sonra İlk Okunacak: İstiğfar ve Selam Duası
Selam verdikten hemen sonra üç kez istiğfar getirilmesi, Müslim'de yer alan bir hadise dayanır. Hz. Sevban'dan rivayet edildiğine göre Hz. Peygamber namazdan döndüğünde üç kez "Estağfirullah" der, ardından şu duayı okurdu:
Arapça:
اللَّهُمَّ أَنْتَ السَّلَامُ وَمِنْكَ السَّلَامُ تَبَارَكْتَ يَا ذَا الْجَلَالِ وَالْإِكْرَامِ
Okunuşu:
Allahümme entes-selam ve minkes-selam, tebârekte yâ zel-celâli vel-ikrâm.
Anlamı:
"Allah'ım, sen Selam'sın, esenlik senden gelir. Sen yücesin, ey celal ve ikram sahibi."
Kaynağı:
Müslim, Mesâcid, 135.
Bu duanın namazın hemen ardına yerleştirilmesi tesadüf değildir. Namazda Allah'ın huzurunda bulunan kişi, çıkarken yine O'na yönelerek namazın bir kusur taşıyıp taşımadığını kabul eden bir tutumla istiğfar getirir; ardından Allah'ın selam ismini zikrederek namaza başlarken aldığı esenliği O'na iade eder.
Tesbih, Tahmid ve Tekbir: Otuz Üçer Kez Zikir
Namazın ardından en yaygın bilinen uygulama, otuz üçer kez Sübhanallah, Elhamdülillah ve Allahu Ekber zikridir. Bu uygulama birden fazla sahih hadiste yer alır.
Ebu Hüreyre'den rivayet edilen bir hadiste Hz. Peygamber şöyle buyurmuştur: "Her namazın ardından otuz üç kez Sübhanallah, otuz üç kez Elhamdülillah, otuz üç kez Allahu Ekber dersiniz; bu doksan üç eder, yüzü tamamlamak için de La ilahe illallahu vahdehû la şerike leh, lehül-mülkü ve lehül-hamdü ve hüve alâ külli şey'in kadir dersiniz." (Müslim, Mesâcid, 144.)
Anlamları sırasıyla şöyledir: Sübhanallah "Allah her türlü eksiklikten münezzehtir", Elhamdülillah "Hamd yalnızca Allah'a aittir", Allahu Ekber "Allah en büyüktür" demektir.
Tamamlayıcı cümlenin okunuşu ve anlamı:
Okunuşu:
Lâ ilâhe illallâhu vahdehû lâ şerîke leh, lehül-mülkü ve lehül-hamdü ve hüve alâ külli şey'in kadîr.
Anlamı:
"Allah'tan başka ilah yoktur, O tektir, ortağı yoktur. Mülk O'nundur, hamd O'nadır ve O her şeye kadirdir."
Ayetel Kürsi Namazdan Sonra Neden Okunur?
Namazın ardından Ayetel Kürsi okunması, Nesâî ve Taberânî'de yer alan bir rivayete dayanır. Ebu Ümame el-Bahilî'den aktarılan hadiste Hz. Peygamber'in şöyle buyurduğu rivayet edilir: "Her farz namazın ardından Ayetel Kürsi'yi okuyan kişiyi cennete girmekten yalnızca ölüm alıkoyar." (Nesâî, es-Sünenü'l-Kübrâ; Taberânî, el-Mu'cemü'l-Kebîr.)
Ayetel Kürsi, Bakara suresinin 255. ayetidir. Uzun olduğu için burada tam metnini aktarmak yerine şunu belirtmek yeterlidir: bu ayet Allah'ın sonsuz ilmini, kudretini ve her şeyi kuşatan egemenliğini anlatır. Namazın ardından okunması, kişinin namaz boyunca yöneldiği Allah'ın yüceliğini bir kez daha hatırlamasını sağlar.
Muavvizeteyn: Felak ve Nas Sureleri
Ebu Davud ve Tirmizî'de yer alan rivayetlere göre Hz. Peygamber her namazın ardından İhlas, Felak ve Nas surelerini okurdu. Ukbe b. Amir'den aktarılan hadiste bu üç surenin sabah ve akşam namazlarının ardından üçer kez okunması özellikle vurgulanmıştır. (Ebu Davud, Vitir, 22; Tirmizî, Deavât, 100.)
Bu sureler kısa olmakla birlikte içerik bakımından oldukça kapsamlıdır. İhlas tevhidi, Felak dış tehlikelerden, Nas ise iç tehlikelerden Allah'a sığınmayı dile getirir. Namazın ardından bu üç sureyi okumak, kişinin günün geri kalanına manevi bir koruma bilinci taşımasına zemin hazırlar.
Sabah ve Akşam Namazlarından Sonra Farklı Bir Uygulama Var mı?
Evet, bazı zikirler yalnızca belirli vakitlerle ilgilidir. Sabah namazının ardından güneş doğana kadar zikir ve dua ile oturmak, Tirmizî'de yer alan bir hadiste teşvik edilmiştir. Ayrıca sab