OguzYalcin
Kayıtlı Kullanıcı
Nazar değen kişiye dua okumak için Hz. Peygamber'den rivayet edilen ve hadis kaynaklarında geçen "rukye" uygulaması esas alınır. Bu uygulama; Fatiha Suresi, Felak ve Nas sureleri ile Bakara Suresi'nin son iki ayeti olan Âyetel Kürsî ve Âmenerrasulü'nün okunmasından oluşur. Bunlara ek olarak nazardan korunmak ve nazar tesirini gidermek amacıyla Hz. Peygamber'in bizzat okuduğu veya okunmasını tavsiye ettiği belirli dualar da kaynaklarda yer alır.
Nazar gerçek bir olgudur. Buhârî ve Müslim'de yer alan hadislerde Hz. Peygamber "Nazar haktır" diye buyurmuş, nazar değen kişinin gusletmesini ve bu suyun nazar değdirene içirilmesini tavsiye etmiştir. Ancak bu uygulama günümüzde yaygın biçimde kullanılmaz; asıl korunan ve yaşatılan yol duayla yapılan rukye geleneğidir.
Hadis kaynaklarında nazar değen kişiye okunacak en temel dua şu şekilde rivayet edilmiştir. Cibril'in Hz. Peygamber'e nazar değdiğinde okuduğu dua olarak Müslim'de geçer:
Arapça:
بِسْمِ اللهِ أَرْقِيكَ، مِنْ كُلِّ شَيْءٍ يُؤْذِيكَ، مِنْ شَرِّ كُلِّ نَفْسٍ أَوْ عَيْنٍ حَاسِدٍ، اللهُ يَشْفِيكَ، بِسْمِ اللهِ أَرْقِيكَ
Okunuşu:
Bismillâhi erkîke, min külli şey'in yü'zîke, min şerri külli nefsin ev 'aynin hâsidin, Allâhu yeşfîke, bismillâhi erkîke.
Anlamı:
"Allah'ın adıyla sana rukye yapıyorum; sana zarar veren her şeyden, her nefsin veya hased eden gözün şerrinden. Allah seni şifa versin. Allah'ın adıyla sana rukye yapıyorum."
Kaynağı: Müslim, Selam, 40
Bu dua nazar değen kişinin üzerine üç kez okunur. Rivayet bu sayıyı açıkça içermese de kaynaklarda rukye uygulamalarında tekrarın yaygın olduğu belirtilir.
Nazar değen kişiye okunacak sureler konusunda hadis kaynaklarında en sık geçenler şunlardır: Fatiha Suresi, Felak Suresi ve Nas Suresi. Buhârî ve Müslim'de yer alan rivayetlerde Hz. Peygamber'in hasta ve nazar değen kişilere bu sureleri okuduğu aktarılır. Âyetel Kürsî de (Bakara, 2/255) rukye amacıyla okunması tavsiye edilen ayetler arasındadır; Buhârî'de bu ayetin koruyucu niteliğine dair rivayetler bulunur.
Felak ve Nas sureleri özellikle "her türlü kötülükten, hased eden kişinin şerrinden ve nazardan" Allah'a sığınmayı içerdiğinden nazar duasıyla doğrudan örtüşür. Nitekim Felak Suresi'nin 5. ayetinde "hased ettiğinde hased edenin şerrinden" ifadesi geçer; bu ayet nazar ve hasedin birbirine yakın kavramlar olarak ele alındığını gösterir.
Uygulamanın pratik yönü şu şekilde aktarılır: Dua okuyan kişi, nazar değdiği düşünülen kişinin yanına oturur; elini veya nefesini kullanarak yukarıda geçen dua ile birlikte Fatiha, Felak, Nas ve Âyetel Kürsî'yi okur. Bazı rivayetlerde okuyan kişinin nefesini hafifçe üflemesi de yer alır. Bu uygulama İslam'da "rukye" adıyla bilinir ve meşru bir şifa yöntemi olarak kabul edilir.
Rukye'nin geçerli sayılması için şu iki temel şart alimler tarafından belirtilir: Okunan duanın Allah'ın kelamından veya sahih rivayetlerden olması ve şifanın yalnızca Allah'tan beklenmesi. Duanın kendisini değil, Allah'ı şifa verici olarak görmek esastır.
Evet, bu uygulama hadislerde geçer. Buhârî ve Müslim'deki rivayetlerde nazar değdiren kişinin abdest alması, bu suyun nazar değen kişiye içirilmesi veya üzerine dökülmesi anlatılır. Ancak bu uygulamanın günümüzdeki yaygınlığı ve nasıl tatbik edileceği konusunda alimler arasında farklı değerlendirmeler bulunur; bir kısmı bunun dönemin şartlarına özgü bir tavsiye olduğunu söyler. Bu nedenle bu konuda bir din aliminden bilgi almak daha sağlıklıdır.
Hadis kaynaklarında nazar duası için kesin ve bağlayıcı bir tekrar sayısı belirlenmemiştir. Rukye uygulamalarında üç tekrar yaygın bir gelenek olarak aktarılmış olsa da bu sayı farz ya da zorunlu değildir. Duayı bir kez tam ve huşu içinde okumak da yeterli kabul edilir.
Rukye için abdest şart koşulmamıştır; ancak abdestli olmak manevi hazırlık açısından tercih edilir. Kaynaklarda rukye okuyacak kişinin abdestli olması gerektiğine dair bağlayıcı bir rivayet bulunmaz. Temizlik ve huşu içinde olmak yeterlidir.
Nazar gerçek bir olgudur. Buhârî ve Müslim'de yer alan hadislerde Hz. Peygamber "Nazar haktır" diye buyurmuş, nazar değen kişinin gusletmesini ve bu suyun nazar değdirene içirilmesini tavsiye etmiştir. Ancak bu uygulama günümüzde yaygın biçimde kullanılmaz; asıl korunan ve yaşatılan yol duayla yapılan rukye geleneğidir.
Nazar İçin Okunan Temel Dualar ve Ayetler
Hadis kaynaklarında nazar değen kişiye okunacak en temel dua şu şekilde rivayet edilmiştir. Cibril'in Hz. Peygamber'e nazar değdiğinde okuduğu dua olarak Müslim'de geçer:
Arapça:
بِسْمِ اللهِ أَرْقِيكَ، مِنْ كُلِّ شَيْءٍ يُؤْذِيكَ، مِنْ شَرِّ كُلِّ نَفْسٍ أَوْ عَيْنٍ حَاسِدٍ، اللهُ يَشْفِيكَ، بِسْمِ اللهِ أَرْقِيكَ
Okunuşu:
Bismillâhi erkîke, min külli şey'in yü'zîke, min şerri külli nefsin ev 'aynin hâsidin, Allâhu yeşfîke, bismillâhi erkîke.
Anlamı:
"Allah'ın adıyla sana rukye yapıyorum; sana zarar veren her şeyden, her nefsin veya hased eden gözün şerrinden. Allah seni şifa versin. Allah'ın adıyla sana rukye yapıyorum."
Kaynağı: Müslim, Selam, 40
Bu dua nazar değen kişinin üzerine üç kez okunur. Rivayet bu sayıyı açıkça içermese de kaynaklarda rukye uygulamalarında tekrarın yaygın olduğu belirtilir.
Hangi Sureler Okunur?
Nazar değen kişiye okunacak sureler konusunda hadis kaynaklarında en sık geçenler şunlardır: Fatiha Suresi, Felak Suresi ve Nas Suresi. Buhârî ve Müslim'de yer alan rivayetlerde Hz. Peygamber'in hasta ve nazar değen kişilere bu sureleri okuduğu aktarılır. Âyetel Kürsî de (Bakara, 2/255) rukye amacıyla okunması tavsiye edilen ayetler arasındadır; Buhârî'de bu ayetin koruyucu niteliğine dair rivayetler bulunur.
Felak ve Nas sureleri özellikle "her türlü kötülükten, hased eden kişinin şerrinden ve nazardan" Allah'a sığınmayı içerdiğinden nazar duasıyla doğrudan örtüşür. Nitekim Felak Suresi'nin 5. ayetinde "hased ettiğinde hased edenin şerrinden" ifadesi geçer; bu ayet nazar ve hasedin birbirine yakın kavramlar olarak ele alındığını gösterir.
Nazar Duası Nasıl Okunur?
Uygulamanın pratik yönü şu şekilde aktarılır: Dua okuyan kişi, nazar değdiği düşünülen kişinin yanına oturur; elini veya nefesini kullanarak yukarıda geçen dua ile birlikte Fatiha, Felak, Nas ve Âyetel Kürsî'yi okur. Bazı rivayetlerde okuyan kişinin nefesini hafifçe üflemesi de yer alır. Bu uygulama İslam'da "rukye" adıyla bilinir ve meşru bir şifa yöntemi olarak kabul edilir.
Rukye'nin geçerli sayılması için şu iki temel şart alimler tarafından belirtilir: Okunan duanın Allah'ın kelamından veya sahih rivayetlerden olması ve şifanın yalnızca Allah'tan beklenmesi. Duanın kendisini değil, Allah'ı şifa verici olarak görmek esastır.
Nazar Değdiğinde Gusül Uygulaması Hadislerde Var mı?
Evet, bu uygulama hadislerde geçer. Buhârî ve Müslim'deki rivayetlerde nazar değdiren kişinin abdest alması, bu suyun nazar değen kişiye içirilmesi veya üzerine dökülmesi anlatılır. Ancak bu uygulamanın günümüzdeki yaygınlığı ve nasıl tatbik edileceği konusunda alimler arasında farklı değerlendirmeler bulunur; bir kısmı bunun dönemin şartlarına özgü bir tavsiye olduğunu söyler. Bu nedenle bu konuda bir din aliminden bilgi almak daha sağlıklıdır.
Sıkça Sorulan Sorular
Nazar duası kaç kez okunmalıdır?
Hadis kaynaklarında nazar duası için kesin ve bağlayıcı bir tekrar sayısı belirlenmemiştir. Rukye uygulamalarında üç tekrar yaygın bir gelenek olarak aktarılmış olsa da bu sayı farz ya da zorunlu değildir. Duayı bir kez tam ve huşu içinde okumak da yeterli kabul edilir.
Nazar duasını okuyacak kişinin abdestli olması gerekir mi?
Rukye için abdest şart koşulmamıştır; ancak abdestli olmak manevi hazırlık açısından tercih edilir. Kaynaklarda rukye okuyacak kişinin abdestli olması gerektiğine dair bağlayıcı bir rivayet bulunmaz. Temizlik ve huşu içinde olmak yeterlidir.
