DenizAksoy
Kayıtlı Kullanıcı
Ramazan'da iftar öncesi en çok okunan dua, Hz. Peygamber'den rivayet edilen "Allahümme leke sumtü ve bike amentü ve aleyke tevekkeltü ve alâ rızkıke eftartü" duasıdır. Bu dua, iftar anında veya hemen öncesinde okunur ve hem Arapça metni hem de anlamı geniş kitlelerce bilinir. Bunun yanı sıra oruçlu kişinin iftar ederken kısa bir şükür ve niyet ifadesiyle dua etmesi de sünnete uygun bir davranış olarak kabul edilmektedir.
İftar vakti, duanın kabul olduğuna dair rivayetlerin yoğunlaştığı özel bir andır. Hz. Peygamber'in "Üç kişinin duası reddolunmaz: Oruçlunun orucu açarken ettiği dua..." şeklindeki hadisi, Tirmizî ve İbn Mâce gibi hadis kaynaklarında yer almaktadır. Bu nedenle iftar öncesi ve iftar anı, Müslümanlar tarafından dua için son derece değerli bir zaman dilimi olarak görülmüştür.
İftar duası olarak yaygın biçimde bilinen rivayet, Ebû Dâvûd'un Sünen'inde yer almaktadır. Dua şu şekildedir:
Arapça:
اللَّهُمَّ لَكَ صُمْتُ وَبِكَ آمَنْتُ وَعَلَيْكَ تَوَكَّلْتُ وَعَلَى رِزْقِكَ أَفْطَرْتُ
Okunuşu:
Allahümme leke sumtü ve bike amentü ve aleyke tevekkeltü ve alâ rızkıke eftartü.
Anlamı:
"Allah'ım! Senin için oruç tuttum, Sana iman ettim, Sana tevekkül ettim ve Senin rızkınla orucumu açtım."
Kaynağı:
Ebû Dâvûd, Sünen, Kitâbü's-Savm. Hadisin senedi zayıf kabul edilmekle birlikte, içerik olarak doğru bir dua olduğu için alimler tarafından amel edilmesinde sakınca görülmemiş ve asırlardır okunmaya devam edilmiştir.
Bu noktada bir bilgiyi açık biçimde belirtmek gerekir: Söz konusu hadisin senedi hadis âlimleri tarafından zayıf olarak değerlendirilmiştir. Ancak fazilet konularında zayıf hadisle amel edilebileceğine dair yaygın bir fıkıh ilkesi bulunduğundan, bu dua İslam dünyasında genel kabul görmüş ve uygulanmaya devam etmiştir.
Bir diğer rivayet ise daha kısa ve öz bir ifadedir. İbn Ömer'den aktarılan bu rivayet, İbn Mâce'nin Sünen'inde yer almaktadır:
Arapça:
ذَهَبَ الظَّمَأُ وَابْتَلَّتِ الْعُرُوقُ وَثَبَتَ الأَجْرُ إِنْ شَاءَ اللَّهُ
Okunuşu:
Zehebeẓ-ẓameu vebtelleti'l-urûku ve sebete'l-ecru inşaallah.
Anlamı:
"Susuzluk gitti, damarlar ıslandı ve Allah'ın izniyle ecir sabit oldu."
Kaynağı:
İbn Mâce, Sünen, Kitâbü's-Sıyâm. Bu rivayetin senedi de hadis âlimlerince tartışılmış olmakla birlikte, dua metni İslam âleminde geniş ölçüde kabul görmüştür.
Her iki dua da iftar anında, yani oruç açılırken ya da hemen önce okunabilir. Bunların ikisini birlikte okumak da mümkündür; nitekim bu uygulama pek çok âlim tarafından uygun bulunmuştur.
İftar duası, genel uygulamada iftarın açılacağı son dakikalarda veya ilk lokmadan hemen önce okunur. Bazı kimseler duayı ezan okunurken, bazıları ise ilk yiyecek ya da içeceği alırken okur. Her iki zamanlama da dinen uygun kabul edilmektedir.
Oruçlunun duasının reddolunmayacağına dair rivayetler göz önünde bulundurulduğunda, iftar vaktini yalnızca dua okumakla geçirmek yerine bu süreyi kişisel dilekler, şükür ve istiğfar için de değerlendirmek tavsiye edilmektedir. Sadece belirlenmiş bir duayı mekanik biçimde okumak yerine, kişinin kendi dilinden samimi bir şekilde Allah'a yönelmesi de bu anı daha anlamlı kılar.
Evet, iftar vakti belirli bir dua metniyle sınırlı değildir. Kişi bu anda Kur'an'dan bildiği herhangi bir dua ayetini, Hz. Peygamber'den rivayet edilen diğer duaları ya da kendi diliyle Allah'a yönelerek içtenlikle dua edebilir. Dua için Arapça bilmek zorunlu değildir; önemli olan niyet ve samimiyettir.
Ramazan'ın son on gününde, özellikle Kadir Gecesi'nde Hz. Aişe'nin Hz. Peygamber'e sorduğu ve "Allahümme inneke afüvvün tuhibbul afve fa'fü anni" şeklinde rivayet edilen dua da bu günlerde sıkça okunur. Ancak bu dua iftar duası olarak değil, Kadir Gecesi'ne özgü bir dua olarak bilinmektedir; bu ayrımı gözetmek önemlidir.
Hayır, iftar duası farz değildir. Orucu açmadan önce belirli bir duayı okumak dini bir zorunluluk değildir. Ancak iftar vakt
İftar vakti, duanın kabul olduğuna dair rivayetlerin yoğunlaştığı özel bir andır. Hz. Peygamber'in "Üç kişinin duası reddolunmaz: Oruçlunun orucu açarken ettiği dua..." şeklindeki hadisi, Tirmizî ve İbn Mâce gibi hadis kaynaklarında yer almaktadır. Bu nedenle iftar öncesi ve iftar anı, Müslümanlar tarafından dua için son derece değerli bir zaman dilimi olarak görülmüştür.
İftar Öncesi Okunan Dua: Arapça Metin, Okunuşu ve Anlamı
İftar duası olarak yaygın biçimde bilinen rivayet, Ebû Dâvûd'un Sünen'inde yer almaktadır. Dua şu şekildedir:
Arapça:
اللَّهُمَّ لَكَ صُمْتُ وَبِكَ آمَنْتُ وَعَلَيْكَ تَوَكَّلْتُ وَعَلَى رِزْقِكَ أَفْطَرْتُ
Okunuşu:
Allahümme leke sumtü ve bike amentü ve aleyke tevekkeltü ve alâ rızkıke eftartü.
Anlamı:
"Allah'ım! Senin için oruç tuttum, Sana iman ettim, Sana tevekkül ettim ve Senin rızkınla orucumu açtım."
Kaynağı:
Ebû Dâvûd, Sünen, Kitâbü's-Savm. Hadisin senedi zayıf kabul edilmekle birlikte, içerik olarak doğru bir dua olduğu için alimler tarafından amel edilmesinde sakınca görülmemiş ve asırlardır okunmaya devam edilmiştir.
Bu noktada bir bilgiyi açık biçimde belirtmek gerekir: Söz konusu hadisin senedi hadis âlimleri tarafından zayıf olarak değerlendirilmiştir. Ancak fazilet konularında zayıf hadisle amel edilebileceğine dair yaygın bir fıkıh ilkesi bulunduğundan, bu dua İslam dünyasında genel kabul görmüş ve uygulanmaya devam etmiştir.
İftar Anında Okunabilecek Diğer Dua
Bir diğer rivayet ise daha kısa ve öz bir ifadedir. İbn Ömer'den aktarılan bu rivayet, İbn Mâce'nin Sünen'inde yer almaktadır:
Arapça:
ذَهَبَ الظَّمَأُ وَابْتَلَّتِ الْعُرُوقُ وَثَبَتَ الأَجْرُ إِنْ شَاءَ اللَّهُ
Okunuşu:
Zehebeẓ-ẓameu vebtelleti'l-urûku ve sebete'l-ecru inşaallah.
Anlamı:
"Susuzluk gitti, damarlar ıslandı ve Allah'ın izniyle ecir sabit oldu."
Kaynağı:
İbn Mâce, Sünen, Kitâbü's-Sıyâm. Bu rivayetin senedi de hadis âlimlerince tartışılmış olmakla birlikte, dua metni İslam âleminde geniş ölçüde kabul görmüştür.
Her iki dua da iftar anında, yani oruç açılırken ya da hemen önce okunabilir. Bunların ikisini birlikte okumak da mümkündür; nitekim bu uygulama pek çok âlim tarafından uygun bulunmuştur.
İftar Öncesi Dua Hangi Anda Okunur?
İftar duası, genel uygulamada iftarın açılacağı son dakikalarda veya ilk lokmadan hemen önce okunur. Bazı kimseler duayı ezan okunurken, bazıları ise ilk yiyecek ya da içeceği alırken okur. Her iki zamanlama da dinen uygun kabul edilmektedir.
Oruçlunun duasının reddolunmayacağına dair rivayetler göz önünde bulundurulduğunda, iftar vaktini yalnızca dua okumakla geçirmek yerine bu süreyi kişisel dilekler, şükür ve istiğfar için de değerlendirmek tavsiye edilmektedir. Sadece belirlenmiş bir duayı mekanik biçimde okumak yerine, kişinin kendi dilinden samimi bir şekilde Allah'a yönelmesi de bu anı daha anlamlı kılar.
İftar Öncesi Başka Dua Okunabilir mi?
Evet, iftar vakti belirli bir dua metniyle sınırlı değildir. Kişi bu anda Kur'an'dan bildiği herhangi bir dua ayetini, Hz. Peygamber'den rivayet edilen diğer duaları ya da kendi diliyle Allah'a yönelerek içtenlikle dua edebilir. Dua için Arapça bilmek zorunlu değildir; önemli olan niyet ve samimiyettir.
Ramazan'ın son on gününde, özellikle Kadir Gecesi'nde Hz. Aişe'nin Hz. Peygamber'e sorduğu ve "Allahümme inneke afüvvün tuhibbul afve fa'fü anni" şeklinde rivayet edilen dua da bu günlerde sıkça okunur. Ancak bu dua iftar duası olarak değil, Kadir Gecesi'ne özgü bir dua olarak bilinmektedir; bu ayrımı gözetmek önemlidir.
Sıkça Sorulan Sorular
İftar duası farz mıdır?
Hayır, iftar duası farz değildir. Orucu açmadan önce belirli bir duayı okumak dini bir zorunluluk değildir. Ancak iftar vakt
