DenizAksoy
Kayıtlı Kullanıcı
"Rabbena" kelimesi, Arapça "Rabb" (Rab, sahip, terbiye edici, yönetici) ve "na" (bizim) ekinin birleşiminden oluşur; "Rabbimiz" anlamına gelir. Kur'an'da bu kelimeyle başlayan onlarca ayet bulunur ve bu ayetlerin büyük çoğunluğu doğrudan Allah'a yönelik dua cümleleridir. Kur'an'ı Kerim'de "Rabbena..." ifadesiyle başlayan bu dualar, peygamberlerin, meleklerin ve müminlerin Allah'a yalvarışlarını aktarır; bu nedenle hem Kur'an duası hem de günlük ibadette okunabilecek kaynaklı dua metinleri olarak değer taşır.
Kur'an'daki "Rabbena" ifadesi, kulun Allah'a sesleniş biçiminin en özlü halidir. Türkçeye "Ey Rabbimiz!" veya "Rabbimiz!" şeklinde çevrilir. Arapçada nida (seslenme) edatı olan "yâ" bazen düşürülerek doğrudan isim haliyle seslenilir; "Rabbena" da bu yapıdadır. Kur'an'da bu kalıpla başlayan ayetler, bireysel bir yakınmadan toplumsal bir niyaza, günahların affını istemekten cenneti talep etmeye kadar geniş bir dua yelpazesi oluşturur.
Kur'an'da "Rabbena" ifadesiyle başlayan pek çok dua ayeti bulunur. Bu dualar farklı sure ve ayetlerde, farklı bağlamlarda geçer. Aşağıda en çok bilinen ve en sık okunan örnekler verilmiştir.
Bakara Suresi'nin 201. ayetinde geçen dua, dünya ve ahiret iyiliğini bir arada talep eder:
Arapça: رَبَّنَا آتِنَا فِي الدُّنْيَا حَسَنَةً وَفِي الْآخِرَةِ حَسَنَةً وَقِنَا عَذَابَ النَّارِ
Okunuşu: Rabbenâ âtinâ fid-dünyâ haseneten ve fil-âhirati haseneten ve kınâ azâben-nâr.
Anlamı: "Rabbimiz! Bize dünyada da iyilik ver, ahirette de iyilik ver ve bizi ateş azabından koru."
Kaynağı: Bakara Suresi, 201. ayet.
Bakara Suresi'nin 286. ayetinde geçen dua ise mükellefiyet, af ve zafer talep eder:
Arapça: رَبَّنَا لَا تُؤَاخِذْنَا إِن نَّسِينَا أَوْ أَخْطَأْنَا
Okunuşu: Rabbenâ lâ tuâhizhnâ in nesînâ ev ahta'nâ.
Anlamı: "Rabbimiz! Unutur veya yanılırsak bizi sorumlu tutma."
Kaynağı: Bakara Suresi, 286. ayet.
Aynı ayetin devamında şu dua da yer alır:
Arapça: رَبَّنَا وَلَا تَحْمِلْ عَلَيْنَا إِصْرًا كَمَا حَمَلْتَهُ عَلَى الَّذِينَ مِن قَبْلِنَا رَبَّنَا وَلَا تُحَمِّلْنَا مَا لَا طَاقَةَ لَنَا بِهِ وَاعْفُ عَنَّا وَاغْفِرْ لَنَا وَارْحَمْنَا أَنتَ مَوْلَانَا فَانصُرْنَا عَلَى الْقَوْمِ الْكَافِرِينَ
Okunuşu: Rabbenâ ve lâ tahmil aleynâ isran kemâ hameltehû alellezîne min kablinâ. Rabbenâ ve lâ tuhammilnâ mâ lâ tâkate lenâ bih. Va'fu annâ, vağfir lenâ, verhamnâ, ente mevlânâ fensurnâ alel-kavmil-kâfirîn.
Anlamı: "Rabbimiz! Bizden öncekilere yüklediğin gibi bize de ağır yük yükleme. Rabbimiz! Gücümüzün yetmeyeceği şeyleri bize taşıtma. Bizi affet, bizi bağışla, bize merhamet et. Sen bizim Mevlâmızsın; kâfirler topluluğuna karşı bize yardım et."
Kaynağı: Bakara Suresi, 286. ayet.
Âl-i İmrân Suresi'nde de birden fazla "Rabbena" duası bulunur. Bu sureden en bilinen örnek 8. ayettir:
Arapça: رَبَّنَا لَا تُزِغْ قُلُوبَنَا بَعْدَ إِذْ هَدَيْتَنَا وَهَبْ لَنَا مِن لَّدُنكَ رَحْمَةً إِنَّكَ أَنتَ الْوَهَّابُ
Okunuşu: Rabbenâ lâ tuzığ kulûbenâ ba'de iz hedeytenâ ve heb lenâ min ledünke rahmeh, inneke entel-vehhâb.
Anlamı: "Rabbimiz! Bizi doğru yola ilettikten sonra kalplerimizi eğriltme; bize katından bir rahmet bağışla. Şüphesiz sen çok bağışlayansın."
Kaynağı: Âl-i İmrân Suresi, 8. ayet.
İbrahim Suresi'nde Hz. İbrahim'in diliyle aktarılan dua ise şöyledir:
Arapça: رَبَّنَا اغْفِرْ لِي وَلِوَالِدَيَّ وَلِلْمُؤْمِنِينَ يَوْمَ يَقُومُ الْحِسَابُ
Okunuşu: Rabbenağfir lî ve livâlideyye ve lil-mü'minîne yevme yekûmül-hisâb.
Anlamı: "Rabbimiz! Hesap günü beni, annemi-babamı ve müminleri bağışla."
Kur'an'daki "Rabbena" ifadesi, kulun Allah'a sesleniş biçiminin en özlü halidir. Türkçeye "Ey Rabbimiz!" veya "Rabbimiz!" şeklinde çevrilir. Arapçada nida (seslenme) edatı olan "yâ" bazen düşürülerek doğrudan isim haliyle seslenilir; "Rabbena" da bu yapıdadır. Kur'an'da bu kalıpla başlayan ayetler, bireysel bir yakınmadan toplumsal bir niyaza, günahların affını istemekten cenneti talep etmeye kadar geniş bir dua yelpazesi oluşturur.
Kur'an'da Rabbena ile Başlayan Dualar
Kur'an'da "Rabbena" ifadesiyle başlayan pek çok dua ayeti bulunur. Bu dualar farklı sure ve ayetlerde, farklı bağlamlarda geçer. Aşağıda en çok bilinen ve en sık okunan örnekler verilmiştir.
Bakara Suresi'nin 201. ayetinde geçen dua, dünya ve ahiret iyiliğini bir arada talep eder:
Arapça: رَبَّنَا آتِنَا فِي الدُّنْيَا حَسَنَةً وَفِي الْآخِرَةِ حَسَنَةً وَقِنَا عَذَابَ النَّارِ
Okunuşu: Rabbenâ âtinâ fid-dünyâ haseneten ve fil-âhirati haseneten ve kınâ azâben-nâr.
Anlamı: "Rabbimiz! Bize dünyada da iyilik ver, ahirette de iyilik ver ve bizi ateş azabından koru."
Kaynağı: Bakara Suresi, 201. ayet.
Bakara Suresi'nin 286. ayetinde geçen dua ise mükellefiyet, af ve zafer talep eder:
Arapça: رَبَّنَا لَا تُؤَاخِذْنَا إِن نَّسِينَا أَوْ أَخْطَأْنَا
Okunuşu: Rabbenâ lâ tuâhizhnâ in nesînâ ev ahta'nâ.
Anlamı: "Rabbimiz! Unutur veya yanılırsak bizi sorumlu tutma."
Kaynağı: Bakara Suresi, 286. ayet.
Aynı ayetin devamında şu dua da yer alır:
Arapça: رَبَّنَا وَلَا تَحْمِلْ عَلَيْنَا إِصْرًا كَمَا حَمَلْتَهُ عَلَى الَّذِينَ مِن قَبْلِنَا رَبَّنَا وَلَا تُحَمِّلْنَا مَا لَا طَاقَةَ لَنَا بِهِ وَاعْفُ عَنَّا وَاغْفِرْ لَنَا وَارْحَمْنَا أَنتَ مَوْلَانَا فَانصُرْنَا عَلَى الْقَوْمِ الْكَافِرِينَ
Okunuşu: Rabbenâ ve lâ tahmil aleynâ isran kemâ hameltehû alellezîne min kablinâ. Rabbenâ ve lâ tuhammilnâ mâ lâ tâkate lenâ bih. Va'fu annâ, vağfir lenâ, verhamnâ, ente mevlânâ fensurnâ alel-kavmil-kâfirîn.
Anlamı: "Rabbimiz! Bizden öncekilere yüklediğin gibi bize de ağır yük yükleme. Rabbimiz! Gücümüzün yetmeyeceği şeyleri bize taşıtma. Bizi affet, bizi bağışla, bize merhamet et. Sen bizim Mevlâmızsın; kâfirler topluluğuna karşı bize yardım et."
Kaynağı: Bakara Suresi, 286. ayet.
Diğer Önemli Rabbena Duaları
Âl-i İmrân Suresi'nde de birden fazla "Rabbena" duası bulunur. Bu sureden en bilinen örnek 8. ayettir:
Arapça: رَبَّنَا لَا تُزِغْ قُلُوبَنَا بَعْدَ إِذْ هَدَيْتَنَا وَهَبْ لَنَا مِن لَّدُنكَ رَحْمَةً إِنَّكَ أَنتَ الْوَهَّابُ
Okunuşu: Rabbenâ lâ tuzığ kulûbenâ ba'de iz hedeytenâ ve heb lenâ min ledünke rahmeh, inneke entel-vehhâb.
Anlamı: "Rabbimiz! Bizi doğru yola ilettikten sonra kalplerimizi eğriltme; bize katından bir rahmet bağışla. Şüphesiz sen çok bağışlayansın."
Kaynağı: Âl-i İmrân Suresi, 8. ayet.
İbrahim Suresi'nde Hz. İbrahim'in diliyle aktarılan dua ise şöyledir:
Arapça: رَبَّنَا اغْفِرْ لِي وَلِوَالِدَيَّ وَلِلْمُؤْمِنِينَ يَوْمَ يَقُومُ الْحِسَابُ
Okunuşu: Rabbenağfir lî ve livâlideyye ve lil-mü'minîne yevme yekûmül-hisâb.
Anlamı: "Rabbimiz! Hesap günü beni, annemi-babamı ve müminleri bağışla."
